Hamas'ın siyasi bürosunun üst düzey yetkilileri ile aralarında görevdeki ve eski diplomatlar ile Fransız parlamentosu milletvekillerinin bulunduğu bir Fransız heyeti arasında gizli bir toplantı yapıldığı ortaya çıktı. Suudi Arabistan merkezli El Şark el-Evsat gazetesinin Pazartesi günü Filistinli kaynaklara dayandırdığı habere göre, görüşme son haftalarda gerçekleşti ve taraflar arasında Gazze'deki insani durum ve ateşkes olasılığı ele alındı. Toplantının yeri ve tam tarihi ise gizli tutuluyor.
Gelişmenin arka planı
Fransa'nın Hamas ile doğrudan teması, Avrupa Birliği'nin terör örgütü listesinde yer alan bu grupla diplomatik ilişki kurma konusunda Batılı ülkeler arasında nadir bir adım olarak değerlendiriliyor. Hamas, 2007'den bu yana Gazze Şeridi'ni fiilen yönetiyor ve Batı tarafından terör örgütü olarak kabul ediliyor. Ancak Fransa, son yıllarda Orta Doğu'da daha aktif bir diplomasi yürütme çabası içinde. Özellikle 7 Ekim 2023'ten bu yana devam eden İsrail-Hamas savaşı, bölgedeki insani krizi derinleştirirken, Fransa'nın arabuluculuk girişimleri dikkat çekiyor.
Haberde, Fransız heyetinin Hamas siyasi bürosu üyeleriyle yaptığı görüşmede, esir takası, insani ateşkes ve Gazze'ye yardım girişlerinin artırılması gibi konuları masaya yatırdığı belirtiliyor. Fransız hükümeti sözcüsü ise konuya ilişkin henüz resmi bir açıklama yapmadı. Hamas'ın siyasi kanadı ise görüşmeyi teyit ederken, Fransa'nın arabuluculuk rolünü memnuniyetle karşıladıklarını ifade etti.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu gizli görüşme, Batılı ülkelerin Gazze savaşında arabuluculuk çabalarının arttığı bir döneme denk geliyor. ABD, Mısır ve Katar'ın yanı sıra Fransa da son haftalarda ateşkes için yoğun çaba harcıyor. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ateşkes için Hamas'ın silah bırakması şartını koşarken, Hamas ise tam askeri çekilme ve kalıcı ateşkes talep ediyor. Fransa'nın Hamas'ı AB terör listesinden çıkarma olasılığı da gündemde olmakla birlikte, bu adımın AB içinde tartışma yaratması bekleniyor.
Fransız parlamentosunun çeşitli siyasi partilerinden milletvekillerinin heyette yer alması, Paris'in bu konuda çok seslilik aradığını gösteriyor. Özellikle sol eğilimli milletvekilleri, Fransa'nın Gazze'de daha aktif bir insani rol oynamasını savunuyor. Sağcı çevreler ise Hamas ile yapılan her türlü görüşmenin meşruiyet kazandıracağı endişesini taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Hamas ile uzun süredir siyasi ilişkilerini sürdüren ve Katar'ın ardından bu konuda en aktif ülkelerden biri. Ankara, daha önce Hamas siyasi bürosuna ev sahipliği yapmış ve İsrail'le normalleşme sürecinde bu temasları bir koz olarak kullanmıştı. Fransa'nın da Hamas'la görüşmesi, Türkiye'nin bölgede yalnız olmadığını göstermesi açısından önemli. Ancak Ankara, Paris'in bu adımının AB'nin Hamas politikasında bir değişikliğe yol açıp açmayacağını yakından izliyor. Eğer Fransa, Hamas'ı AB terör listesinden çıkarmayı başarırsa, Türkiye'nin de bu yönde bir adım atması kolaylaşabilir. Ayrıca, Fransa'nın arabuluculuk girişimleri, Ankara'nın Katar ve Mısır'la birlikte yürüttüğü ateşkes çabalarını tamamlayıcı bir rol oynayabilir.
