İngiltere'de 16-17 yaşındaki gençlere askeri eğitim veren Harrogate'deki Ordu Vakıf Koleji'nde (AFC) çok sayıda genç kadın, cinsel saldırı, tecavüz ve tacize uğradıklarını BBC'ye anlattı. Genç kadınlar, olayların 17 yaşındayken, kolejin yatılı bölümünde ve çevresinde meydana geldiğini belirtti. Kolej, İngiliz Ordusu'nun genç erlere temel askeri eğitim verdiği tek okul olarak biliniyor. Mağdurların ifadeleri, kurumda yıllardır süregelen bir taciz kültürünün varlığına işaret ediyor.
Olayların arka planı ve mağdurların ifadeleri
BBC'nin 40'tan fazla eski öğrenciyle yaptığı görüşmelere dayanan haberine göre, genç kadınlar, özellikle 2018-2023 yılları arasında, erkek öğrencilerin ve hatta bazı eğitmenlerin sistematik tacizine maruz kaldıklarını iddia ediyor. Bir mağdur, yatakhanede uyurken üzerine çullanıldığını ve bu olayı bildirdiğinde 'erkeklerin erkeklikleriyle dalga geçildiği' gerekçesiyle ciddiye alınmadığını söyledi. Bir diğeri, bir eğitmenin kendisine uygunsuz mesajlar attığını ve bu durumu amirlerine ilettiğinde 'aranızda özel bir şey mi var?' gibi sorularla karşılaştığını aktardı.
BBC'nin ulaştığı belgeler ve iç yazışmalar, kolejin bu tür şikayetleri 'gençlerin ergenlik dönemi davranışları' olarak nitelendirip örtbas etme eğiliminde olduğunu gösteriyor. Bir iç raporda, 'cinsel taciz vakalarının yaygın olduğu, ancak cezai işlem yerine idari çözümlerin tercih edildiği' ifadesi yer alıyor. Kolej yönetimi ise yaptığı açıklamada, 'son yıllarda politikalarda köklü değişiklikler yaptıklarını, danışmanlık hizmetleri ve zorunlu eğitimlerle bu tür davranışları sıfır toleransla ele aldıklarını' savundu.
İngiliz Savunma Bakanlığı, konuyla ilgili bağımsız bir soruşturma başlatıldığını duyurdu. Bakanlık sözcüsü, 'Askeri disiplin ve etik değerlerle bağdaşmayan bu tür iddiaları ciddiyetle takip ediyoruz; mağdurların adalet arayışında yanlarındayız' ifadelerini kullandı. Ancak mağdurlar, soruşturmanın yetersiz kaldığını ve kurumdaki 'askeri kültürün' bu tür olayları beslemeye devam ettiğini belirtiyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu skandal, yalnızca İngiliz Ordusu'nu değil, dünya genelindeki askeri eğitim kurumlarını da hedef alan bir tartışmayı alevlendirdi. Birleşik Krallık'ta son yıllarda orduda cinsel taciz ve saldırı iddialarını araştıran çok sayıda rapor yayınlandı; ancak bu, bir gençlik koleji özelinde ortaya çıkan en kapsamlı tanıklık derlemesi oldu. Uzmanlar, bu tür kurumların ‘kapalı devre’ yapısının, mağdurların sesini duyurmasını engellediğini ve hiyerarşik baskının, suçların üstünü örtmeye yol açtığını vurguluyor.
İngiltere'deki kadın hakları örgütleri, hükümete ordudaki cinsel suçlara ilişkin bağımsız bir komisyon kurulması çağrısında bulundu. Benzer skandalların Avustralya, Kanada ve ABD ordularında da yaşandığını hatırlatan aktivistler, uluslararası bir denetim mekanizmasının oluşturulmasını öneriyor. Harrogate'deki olayların, Birleşik Krallık'ın ‘orduda liyakat ve disiplin’ konusundaki itibarını zedelediği yorumları yapılıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu haber, Türkiye'de son yıllarda giderek artan askeri okullardaki taciz iddialarıyla paralel bir tablo çiziyor. Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesindeki askeri liseler ve harp okullarında da benzer suçlamalar gündeme gelmiş, bazı davalar yargıya taşınmıştı. Türkiye'de askeri eğitim kurumlarının yeniden yapılandırılması ve daha şeffaf bir denetim mekanizmasının kurulması yönündeki talepler, bu tür uluslararası haberlerle daha fazla meşruiyet kazanabilir. Ayrıca, Türk kamuoyunda askeri disiplinin ‘tartışılmaz’ olduğu algısı, bu tür skandalların ardından sorgulanmaya başlanabilir. Ancak Türkiye'de benzer bir kapsamlı araştırma yapılmadığı için, konunun Türkiye'ye yansıması sınırlı kalıyor.
