İsrail'in Gazze'deki saldırılarında 40 bine yakın Filistinlinin hayatını kaybettiği bir dönemde, dünya genelinden 1.150'den fazla sağlık profesyoneli ve kuruluş, İsrail Tabipler Birliği'ne (IMA) boykot çağrısı yapan bir dilekçeye imza attı. Halk Sağlığı Hareketi (PHM) ve Hollandalı doktorlar tarafından oluşturulan Artsen voor Gaza (Doktorlar Gazze İçin) grubunun öncülüğündeki kampanya, IMA'yı Gazze'deki soykırım sırasında tıbbi etik ilkelerini ihlal etmekle suçluyor. İmzacılar arasında 20'den fazla ülkeden bireysel doktorlar, hemşireler ve sağlık kuruluşları yer alıyor.
Kampanyanın arka planı ve hedefleri
Kampanya, IMA'nın İsrail'in Gazze'ye yönelik askeri operasyonları sırasında sağlık çalışanlarının maruz kaldığı saldırıları kınamamasını ve hastanelerin hedef alınmasına sessiz kalmasını eleştiriyor. PHM'nin yayınladığı açıklamada, 'İsrail Tabipler Birliği, uluslararası tıp camiasının temel etik değerlerini terk etmiş, soykırımın suç ortaklığını yapmıştır' denildi. Kampanya, IMA'nın Dünya Tabipler Birliği'nden (WMA) ihraç edilmesini ve uluslararası tıp toplantılarından dışlanmasını talep ediyor.
Dilekçede ayrıca, İsrail'in Gazze'deki sağlık sistemini sistematik olarak çökerttiği, hastanelere yönelik saldırılarda yüzlerce sağlık çalışanının öldürüldüğü ve sağlık hizmetlerinin engellendiği vurgulanıyor. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, 7 Ekim 2023'ten bu yana Gazze'de 496 sağlık çalışanı hayatını kaybetti, 30'dan fazla hastane kullanım dışı kaldı. İmzacılar, IMA'nın bu duruma karşı sessiz kalmasının, kurumun etik sorumluluğunu yerine getirmediğini gösterdiğini savunuyor.
Bölgesel ve küresel yansımalar
Boykot çağrısı, uluslararası sağlık camiasında geniş yankı buldu. Birleşik Krallık, Almanya, Fransa, Kanada ve Avustralya gibi ülkelerden sağlık örgütleri de kampanyaya destek verdi. Ancak, bazı Batılı tıp dernekleri boykot çağrısına mesafeli yaklaşarak, diyaloğun sürdürülmesi gerektiğini savunuyor. Öte yandan, Mısır, Ürdün ve Lübnan'daki sağlık örgütleri kampanyayı güçlü bir şekilde destekliyor. Filistin Tabipler Birliği, boykot çağrısını memnuniyetle karşıladı ve uluslararası topluma IMA'yı izole etme çağrısında bulundu.
Kampanya, aynı zamanda daha geniş bir 'Sağlık İçin Soykırıma Hayır' girişiminin parçası olarak görülüyor. Bu girişim, İsrail'in Gazze'deki eylemlerini soykırım olarak nitelendiriyor ve uluslararası sağlık kuruluşlarını bu konuda tavır almaya çağırıyor. Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında soykırım suçlamalarıyla tutuklama emri çıkarması, kampanyanın uluslararası hukuk zeminini güçlendiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Gazze'deki insani krizde Filistin'in yanında yer alan ve İsrail'i soykırımla suçlayan önde gelen ülkelerden biri. Sağlık Bakanlığı, daha önce İsrail ile sağlık işbirliğini askıya almıştı. Bu boykot çağrısı, Türk sağlık kuruluşları ve sivil toplum örgütleri için İsrail Tabipler Birliği'ne karşı benzer bir duruş sergileme fırsatı sunuyor. Ayrıca, Türkiye'nin uluslararası platformlarda Filistin davasını destekleme politikasıyla uyumlu bir gelişme. Küresel sağlık camiasında İsrail'e yönelik izolasyonun artması, Türkiye'nin diplomatik çabalarını da dolaylı olarak destekleyecektir.
