G7 ülkelerinin liderleri, Ukrayna'ya yönelik askeri yardımı artırma kararı alırken, ABD'nin İran ile varılan anlaşmasını da desteklediklerini açıkladı. Zirve sonrası yayımlanan ortak bildiride, Kiev yönetimine daha fazla hava savunma sistemi tedarik edilmesi taahhüt edilirken, Tahran ile Washington arasında sağlanan mutabakatın bölgesel istikrara katkı sağlayacağı ifade edildi.
Ukrayna'ya yeni hava savunma paketi
G7 liderleri, Ukrayna'nın Rus saldırılarına karşı koyabilmesi için acil olarak daha fazla hava savunma sistemine ihtiyaç duyduğunu vurguladı. Almanya, Fransa ve İngiltere başta olmak üzere üye ülkeler, Patriot ve benzeri gelişmiş sistemlerin yanı sıra mühimmat sevkiyatını hızlandıracaklarını duyurdu. Bildiride, 'Ukrayna'nın egemenliği ve toprak bütünlüğü uluslararası hukukun temel ilkeleridir. Putin'in saldırganlığı karşısında Kiev'in yanında olmaya devam edeceğiz' denildi.
Ayrıca, Rusya'ya yönelik yaptırımların sıkılaştırılması ve Moskova'nın savaş finansmanına erişiminin kısıtlanması için yeni adımlar atılacağı belirtildi. G7, Ukrayna'nın yeniden inşası için dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek gelirlerin kullanılmasına yönelik mekanizmayı da onayladı.
ABD-İran anlaşması bölgesel istikrar için umut veriyor
Zirvede bir diğer önemli gündem maddesi, ABD Başkanı Donald Trump'ın aracılık ettiği ve İran ile varılan nükleer anlaşma oldu. G7 liderleri, anlaşmayı 'bölgede gerilimi azaltıcı bir adım' olarak nitelendirirken, Tahran'ın nükleer programının barışçıl olduğuna dair uluslararası denetimlere izin vermesi halinde yaptırımların kademeli olarak kaldırılmasını öngören mutabakatı memnuniyetle karşıladı. Liderler, Orta Doğu'da kalıcı barış ve istikrarın sağlanması için bu tür diplomatik çabaların artırılması gerektiğini vurguladı.
Anlaşmanın, özellikle İsrail ve Suudi Arabistan gibi bölge ülkeleri tarafından temkinle karşılandığı biliniyor. Ancak G7 bildirisinde, 'Anlaşmanın tüm tarafların güvenlik endişelerini dikkate alan kapsamlı bir müzakere sürecinin ürünü olduğu' ifade edildi. Ayrıca, Yemen ve Suriye gibi kriz bölgelerinde ateşkesin sağlanması için İran'ın yapıcı rol oynaması beklendiği kaydedildi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
G7'nin Ukrayna'ya desteği artırma kararı, Karadeniz'deki güvenlik dengeleri açısından Türkiye'yi doğrudan ilgilendiriyor. Ankara, Montrö Sözleşmesi'ni uygularken, savaş gemilerinin geçişini düzenleyen kurallara halihazırda titizlikle riayet ediyor. Artan askeri yardım, bölgedeki tansiyonu yükseltebilir ve Türkiye'nin arabuluculuk çabalarını zorlaştırabilir. Diğer yandan, ABD-İran anlaşması Türkiye için enerji arz güvenliği açısından önem taşıyor. İran'dan doğalgaz ithalatının artması ve yaptırımların gevşemesi, Türkiye'nin enerji maliyetlerini düşürebilir. Ancak anlaşmanın İran'ın bölgesel nüfuzunu güçlendirmesi halinde, Suriye ve Irak'ta Türkiye'nin güvenlik kaygıları artabilir.