Fransız donanması, Atlantik Okyanusu'nda Rusya bağlantılı olduğu belirlenen bir petrol tankerine operasyon düzenledi. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Tagor adlı tankerin uluslararası yaptırımlara tabi olduğu gerekçesiyle ele geçirildiğini açıkladı. Operasyon sırasında çekilen görüntülerde, Fransız deniz komandolarının helikopterle tankere iniş yaptığı ve gemiyi kontrol altına aldığı görülüyor. Görüntüler, Fransa'nın Rusya'nın 'gölge filosu' olarak adlandırılan ve yaptırımları delmek için kullanılan gemilere karşı kararlılığını gösteriyor.
Operasyonun ayrıntıları
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, yaptığı açıklamada operasyonun uluslararası hukuka uygun şekilde gerçekleştirildiğini belirtti. Macron, 'Tagor adlı tankerin Rusya'nın yaptırım delme faaliyetlerinde kullanıldığına dair güçlü kanıtlarımız var' dedi. Operasyon kapsamında tankerin rotası değiştirilerek bir Fransız limanına yönlendirildi ve mürettebatın ifadesine başvuruldu. Tankerin, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırıları nedeniyle uygulanan petrol ambargosunu aşmak için kullanıldığı iddia ediliyor.
Fransız yetkililer, Tagor'un Baltık Denizi'nden yola çıktığını ve rotasının Kuzey Afrika'ya doğru olduğunu tespit ettiklerini belirtti. Gemideki petrolün, Rusya'nın fiyat tavanı uygulamasını delerek satılmaya çalışıldığı öne sürülüyor. Bu tür gemiler, genellikle eski ve sigortasız oldukları için çevresel felaket riski de taşıyor.
Küresel boyut ve yaptırımlar
AB ve ABD, Rusya'nın petrol ihracatını kısıtlamak için fiyat tavanı ve ambargo uygulamaları başlatmıştı. Ancak Moskova, eski tankerlerden oluşan bir 'gölge filosu' kurarak bu yaptırımları aşmaya çalışıyor. Uluslararası Enerji Ajansı'na göre, Rus petrolünün yaklaşık yüzde 30'u bu tür gemilerle taşınıyor. Fransa'nın bu operasyonu, Avrupa ülkelerinin yaptırım uygulamalarını denetleme konusunda daha aktif bir rol üstleneceğinin sinyali olarak yorumlanıyor.
Analistler, bu operasyonun sembolik olduğu kadar hukuki bir emsal teşkil edebileceğini belirtiyor. Zira bir AB ülkesi, uluslararası sularda bir tankere el koyarak yaptırımların uygulanmasında yeni bir dönem başlatmış oldu. Rusya Dışişleri Bakanlığı ise henüz resmi bir açıklama yapmadı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Rusya-Ukrayna savaşında izlediği denge politikası nedeniyle Batı yaptırımlarına katılmamış olsa da, Karadeniz'deki güvenlik ve çevresel riskler açısından bu gelişme yakından takip ediliyor. 'Gölge filo' gemilerinin geçiş güzergâhlarından biri olan Türk Boğazları, olası bir kaza veya çevre felaketine karşı savunmasız durumda. Fransa'nın bu operasyonu, uluslararası deniz hukuku ve yaptırımların uygulanması bağlamında emsal teşkil edebilir. Türkiye, Montrö Sözleşmesi kapsamında boğazlardan geçişleri denetlerken, bu tür gelişmeleri dikkate alarak önlemlerini artırabilir.
