Fransa Başbakanı Sebastien Lecornu, 28 Kasım 2024 Çarşamba günü Fransız Ulusal Meclisi'nde yaptığı konuşmada, İsrail'in Lübnan topraklarındaki "yasadışı işgalini" sonlandırması gerektiğini vurguladı. Lecornu, İsrail'in askeri stratejisinin bölgesel istikrarı tehdit ettiği uyarısında bulundu. Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, Fransız başbakan, Lübnan'ın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı duyulması gerektiğini belirterek, uluslararası toplumu bu konuda harekete geçmeye çağırdı.
Gelişmenin Arka Planı
İsrail ile Lübnan arasındaki gerginlik, özellikle 2006 Lübnan Savaşı'ndan bu yana devam eden bir sorun olarak öne çıkıyor. Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 1701 sayılı kararı, taraflar arasında ateşkes sağlamış ve Litani Nehri'nin güneyinde silahlı varlığı yasaklamış olsa da, İsrail zaman zaman Lübnan hava sahasını ihlal ettiği gerekçesiyle eleştiriliyor. Son dönemde İsrail'in Gazze'deki operasyonlarının ardından Hizbullah ile çatışmalar yeniden alevlenmiş, İsrail Savunma Kuvvetleri'nin Lübnan sınırına askeri yığınak yapması ve bazı noktalara sızarak ihlallerde bulunması gündeme gelmişti.
Lecornu'nun bu açıklaması, Fransa'nın bölgede arabulucu rolü üstlenme çabası olarak yorumlanıyor. Fransa, tarihsel olarak Lübnan'la yakın bağları olan bir ülke olarak, 2006'dan bu yana UNIFIL (Birleşmiş Milletler Lübnan Geçici Gücü) kapsamında bölgede asker bulunduruyor. Fransız başbakan, konuşmasında "Uluslararası hukuk, işgal altındaki topraklarda egemen bir devletin varlığını meşru kılmaz. İsrail'in Lübnan'daki varlığı derhal sona ermelidir" ifadelerini kullandı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Fransa'nın bu çıkışı, Avrupa Birliği içinde İsrail'e yönelik artan eleştirilerin bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Özellikle İsrail'in Gazze'deki askeri operasyonları ve Batı Şeria'daki yerleşim politikaları, Avrupalı liderler tarafından sıkça kınanıyor. Ancak Fransa'nın Lübnan özelinde yaptığı bu çağrı, İsrail'in kuzey sınırındaki gerilimi doğrudan hedef alması açısından dikkat çekiyor.
Lübnan'da devam eden siyasi ve ekonomik kriz, ülkeyi daha da kırılgan hale getirirken, İsrail ile olası bir çatışma bölgesel istikrarı tamamen bozabilir. ABD'nin arabuluculuk çabaları şu ana kadar somut bir ilerleme kaydedemezken, Fransa'nın bu girişimi, Avrupa'nın bölgede daha aktif bir rol oynama isteğini gösteriyor. Uzmanlar, Lecornu'nun açıklamasının sembolik bir anlam taşıdığını, ancak İsrail üzerinde baskı oluşturmak için yeterli olmayacağını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, uzun süredir İsrail'in Lübnan topraklarındaki ihlallerini eleştirmekte ve Lübnan'ın toprak bütünlüğünü desteklemektedir. Fransa'nın bu çıkışı, Türkiye'nin bölgesel politikalarıyla örtüşmekle birlikte, iki ülke arasında Doğu Akdeniz ve Libya gibi konulardaki rekabet göz önüne alındığında, işbirliğinden ziyade paralel söylemler olarak değerlendirilebilir. Türkiye, İsrail'in Lübnan'daki varlığının bölgesel gerginliği artırdığı görüşünü paylaşmakta ve bu tür uluslararası çağrıların, Birleşmiş Milletler nezdinde somut adımlara dönüşmesi gerektiğini savunmaktadır. Ayrıca, Türkiye'nin Lübnan'daki insani yardım faaliyetleri ve siyasi destek arayışları, bu tür diplomatik hamlelerle uyumlu bir pozisyon sergilemektedir.
