ABD'de milyonlarca aile, devlet tarafından finanse edilen çocuk tasarruf hesaplarının aktif hale gelmesiyle birlikte "Çocuğumun hesabına ne zaman para yatacak?" sorusunun yanıtını arıyor. Eski Başkan Donald Trump döneminde yasalaşan ve son aylarda uygulamaya konulan bu program, her yeni doğan Amerikan vatandaşı için otomatik olarak açılan yatırım hesaplarına devlet katkısı sağlıyor. İşte ailelerin bilmesi gereken 5 kritik nokta.
Hesaplar Nasıl Çalışıyor?
Program kapsamında, 2025 yılından itibaren doğan her ABD vatandaşına Sosyal Güvenlik Numarası ile ilişkili bir tasarruf hesabı açılıyor. Devlet, her çocuk için 1.000 dolarlık başlangıç yatırımı yapıyor. Bu para, düşük riskli devlet tahvilleri ve endeks fonlarından oluşan bir portföyde değerlendiriliyor. Hesap sahibi 18 yaşına geldiğinde, birikmiş fonları eğitim, ev alımı veya emeklilik gibi belirli amaçlar için kullanabiliyor. Uzmanlar, yıllık ortalama %6 getiri ile 18 yılın sonunda hesabın yaklaşık 3.500 dolara ulaşabileceğini hesaplıyor.
Kimler Katılabiliyor?
Tüm ABD vatandaşları ve yeşil kart sahipleri otomatik olarak programa dahil ediliyor. Ancak ailelerin, hesapların aktif hale gelmesi için ek bir başvuru yapması gerekmiyor. Hazine Bakanlığı, doğum kayıtları ve vergi beyannameleri üzerinden otomatik eşleme yapıyor. Yine de, çocuğunuzun hesabının durumunu kontrol etmek için resmi web sitesi üzerinden Sosyal Güvenlik Numarası ile giriş yapabilirsiniz.
Ne Zaman Paraya Erişilebilecek?
Hesaplar 1 Nisan 2025 itibarıyla aktif hale geldi. Ancak ilk yatırımların hesaplara yansıması 60 iş günü sürebiliyor. Şu ana kadar kayıtlı 2,3 milyon çocuktan 1,8 milyonunun hesabına para aktarıldı. Kalan hesaplar için sürecin Mayıs sonuna kadar tamamlanması bekleniyor. Aileler, hesap bakiyelerini ve işlem geçmişini çevrimiçi portal üzerinden takip edebiliyor.
Vergisel Avantajlar ve Kısıtlamalar
Hesaptaki birikimler federal vergiden muaf. Ancak erken çekim yapılması durumunda %10 ceza uygulanıyor. 18 yaşından önce yapılacak çekimlerde ceza oranı %20'ye çıkıyor. Ayrıca, hesaptaki fonlar sadece eğitim masrafları, ilk ev alımı (en fazla 25.000 dolar) ve emeklilik fonu transferi için kullanılabiliyor. Yatırım danışmanları, bu hesapların uzun vadeli birikim için ideal olduğunu, ancak acil nakit ihtiyaçları için uygun olmadığını vurguluyor.
Programın Geleceği ve Eleştiriler
Programın maliyetinin 2025 bütçesinde 4,2 milyar dolar olarak öngörülmesine rağmen, bazı Cumhuriyetçi milletvekilleri bunun kamu borcunu artıracağı gerekçesiyle eleştiriyor. Ekonomistler ise programın uzun vadede devlete geri dönüşünün olumlu olacağını, çünkü eğitim ve konut yatırımlarının ekonomik büyümeyi tetikleyeceğini belirtiyor. Öte yandan, enflasyon ve piyasa dalgalanmaları nedeniyle hedeflenen getirilere ulaşılamayabileceği endişeleri de mevcut.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu uygulama, çocuklara yönelik devlet destekli tasarruf modellerinin küresel ölçekte yaygınlaştığını gösteriyor. Türkiye'de de benzer bir modelin uygulanması, özellikle dar gelirli aileler için uzun vadeli birikim ve sermaye oluşumuna katkı sağlayabilir. Ancak mevcut yüksek enflasyon ve bütçe açığı, böyle bir programın Türkiye'de uygulanabilirliğini kısıtlıyor. Düşük gelirli hanelerin finansal okuryazarlığının artırılması ve alternatif tasarruf araçlarına erişimin kolaylaştırılması, bu tür girişimlerin başarısı için kritik öneme sahip.