Çin'in güneyindeki Guangxi Zhuang Özerk Bölgesi'nde etkili olan şiddetli tayfun yağmurları, bir rezervuar barajının çökmesine ve yüzlerce kişinin tahliye edilmesine yol açtı. Yerel yetkililer, bölgedeki diğer barajların da tehdit altında olduğunu belirterek, halkı dikkatli olmaya çağırdı. Olay, 19 Mayıs 2025 tarihinde meydana gelirken, Çin Meteoroloji İdaresi'nin uyarıları doğrultusunda acil durum ekipleri seferber edildi. Taşkın sularının kontrol altına alınması için çalışmalar sürüyor.
Gelişmenin arka planı
Guangxi bölgesi, son günlerde etkili olan tropik fırtına ve tayfunların neden olduğu aşırı yağışlarla mücadele ediyor. Yerel kaynaklara göre, 24 saat içinde metrekareye 200 milimetreyi aşan yağış düştü. Bu durum, bölgedeki birçok nehir ve rezervuarın kapasitesini aşmasına neden oldu. Yetkililer, özellikle kırsal alanlardaki barajların yaşlanmış altyapısına dikkat çekerek, bakım ve güçlendirme çalışmalarının hızlandırılması gerektiğini vurguladı. Tayfun mevsiminin başlamasıyla birlikte, Çin genelinde sel ve toprak kayması riski artmış durumda. Geçmiş yıllarda benzer felaketlerde büyük can kayıpları yaşanmıştı.
Çin hükümeti, afet bölgesine 5.000'den fazla kurtarma personeli ve 200'den fazla araç sevk etti. Tahliye edilen kişiler geçici barınma merkezlerine yerleştirilirken, gıda ve temiz su yardımı sağlanıyor. Devlet Başkanı Xi Jinping, olayla ilgili olarak "halkın can güvenliğinin her şeyden önce geldiğini" belirten bir açıklama yaptı. Ancak bazı uzmanlar, ülkenin hızlı sanayileşme sürecinde altyapı yatırımlarının yetersiz kaldığını ve iklim değişikliğinin etkileriyle başa çıkmak için daha kapsamlı önlemler alınması gerektiğini ifade ediyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Asya-Pasifik bölgesi, iklim değişikliğinin etkisiyle daha sık ve şiddetli hava olayları yaşıyor. Çin'deki bu baraj çökmesi, bölgedeki altyapı kırılganlığını bir kez daha gözler önüne seriyor. Tayfunlar ve ani seller, sadece Çin'i değil, komşu ülkeleri de etkileyebiliyor. Örneğin, Vietnam ve Filipinler, geçtiğimiz yıllarda benzer felaketlerle karşı karşıya kaldı. Uluslararası toplum, afet yönetimi ve erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi konusunda işbirliği çağrıları yapıyor. Çin, Asya Altyapı Yatırım Bankası gibi kurumlar aracılığıyla bölgesel altyapı projelerine destek verse de, mevcut kriz bu projelerin kalitesi ve sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri doğuruyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Çin'deki bu baraj çökmesi, doğrudan Türkiye'yi etkilemese de, küresel iklim değişikliğinin yol açtığı aşırı hava olaylarının her geçen gün arttığını göstermesi açısından önemlidir. Türkiye, benzer risklerle karşı karşıya olan bir ülke olarak, altyapı dayanıklılığı ve afet yönetimi konularında dersler çıkarabilir. Özellikle Karadeniz Bölgesi'ndeki sellere ve baraj güvenliğine yönelik önlemlerin gözden geçirilmesi gerekebilir. Ayrıca, Çin'in bu krizi yönetme biçimi, uluslararası işbirliği ve erken uyarı sistemlerinin önemini vurgulamaktadır. Türkiye, BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi kapsamında taahhütlerini yerine getirirken, benzer felaketlerin önlenmesi için teknolojik altyapısını güçlendirmelidir.
