İngiltere'de eşini çiftlikteki gübre çukuruna düşerek kaybeden Margaret Owen, çiftçiler üzerindeki baskının arttığını ve ölümlerin yükseldiğini belirterek acil destek çağrısı yaptı. Owen'ın eşi, geçtiğimiz yıllarda bir çiftlik kazasında hayatını kaybetmişti. Son dönemde İngiliz çiftliklerinde meydana gelen ölümlerdeki artış, tarım sektörünün karşı karşıya olduğu güvenlik ve ruh sağlığı krizini gözler önüne seriyor.
Çiftliklerde Artan Ölümler ve Baskı
Margaret Owen, eşinin ölümünün ardından yaptığı açıklamada, "işlerin daha da kötüye gittiğini" ifade etti. İngiltere'de tarım sektöründe son yıllarda yaşanan ölümler, çiftçilerin maruz kaldığı yoğun iş yükü, finansal zorluklar ve ruh sağlığı sorunlarının bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Tarım, dünyada en tehlikeli meslekler arasında yer alıyor; İngiltere'de de çiftlik kazaları ve intiharlar, sektördeki ölüm oranlarını yükseltiyor.
Owen'ın eşi, bir gübre çukuruna düşerek hayatını kaybetmişti. Bu tür çukurlar, çiftliklerde sıkça rastlanan ve ölümcül olabilen tehlikeler arasında. Ancak Owen, sorunun sadece fiziksel güvenlikle sınırlı olmadığını, çiftçilerin psikolojik ve ekonomik olarak da büyük baskı altında olduğunu vurguluyor. İngiliz çiftçiler, Brexit sonrası değişen ticaret koşulları, artan maliyetler ve iklim değişikliğinin etkileriyle mücadele ederken, bir yandan da ruh sağlığı hizmetlerine erişimde zorluk çekiyor.
İngiltere'de Tarım ve Bahçecilik Geliştirme Kurulu (AHDB) ve Sağlık ve Güvenlik Yürütme Kurulu (HSE) verilerine göre, tarım sektöründe ölümlü kaza oranları diğer sektörlere kıyasla dört kat daha yüksek. Son yıllarda çiftliklerde meydana gelen ölümlerin sayısındaki artış, sektördeki denetim eksikliğini ve çiftçilerin yalnız bırakıldığını gösteriyor. Owen, yetkilileri çiftçilere yönelik destek programlarını genişletmeye ve güvenlik önlemlerini sıkılaştırmaya çağırıyor.
Tarım Sektöründe Ruh Sağlığı Krizi
Çiftçiler arasında intihar oranları da endişe verici boyutlarda. İngiltere'de her yıl onlarca çiftçi intihar nedeniyle hayatını kaybediyor. Finansal belirsizlik, borçlar, hastalık salgınları (örneğin kuş gribi), hava koşullarına bağlı ürün kayıpları ve yalnızlık, çiftçilerin ruh sağlığını olumsuz etkiliyor. Kırsal bölgelerde ruh sağlığı hizmetlerine erişim kısıtlı; çiftçiler genellikle yardım istemekte zorlanıyor ve damgalanma korkusu yaşıyor.
Margaret Owen, eşini kaybettikten sonra diğer çiftçi ailelerine destek olmak için çeşitli girişimlerde bulunmuş. "Çiftçiler sürekli bir mücadele içinde. Hükümet ve tarım birlikleri, bu insanların yanında olmalı" diyor. Owen'ın çağrısı, İngiliz tarım toplumunda yankı uyandırmış durumda. Ulusal Çiftçiler Birliği (NFU) ve diğer kuruluşlar, çiftçilere yönelik ruh sağlığı destek hatları ve danışmanlık hizmetleri sunuyor ancak bunların yeterli olmadığı belirtiliyor.
İngiltere hükümeti, son yıllarda tarım sektörüne yönelik çeşitli destek paketleri açıkladı. Ancak çiftçiler, bu desteklerin pratikte yetersiz kaldığını ve bürokratik engellerle karşılaştıklarını söylüyor. Brexit sonrası AB ile ticaret anlaşmalarının getirdiği ekstra maliyetler, iş gücü sıkıntısı ve pandemi sonrası ekonomik dalgalanmalar, çiftçilerin üzerindeki yükü artırdı. Ayrıca iklim değişikliği kaynaklı aşırı hava olayları (sel, kuraklık) ürün kayıplarına yol açarak çiftçilerin gelirlerini düşürüyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
İngiltere'deki bu durum, aslında gelişmiş ülkelerdeki tarım sektörünün genel bir sorununu yansıtıyor. ABD, Avustralya, Kanada ve AB ülkelerinde de çiftçiler benzer baskılarla karşı karşıya. Küresel gıda fiyatlarındaki dalgalanmalar, iklim krizi ve artan girdi maliyetleri, çiftçilerin ruh sağlığını olumsuz etkiliyor. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), tarımda iş sağlığı ve güvenliği konusunda acil önlemler alınması gerektiğini vurguluyor.
Türkiye de benzer sorunlarla mücadele ediyor. Türkiye'de tarım sektörü, istihdamın önemli bir bölümünü oluşturuyor ve çiftçiler ekonomik zorluklar, kuraklık, artan maliyetler ve sosyal güvenlik sorunlarıyla boğuşuyor. Özellikle küçük ölçekli çiftçiler, borç yükü altında eziliyor ve intihar vakaları zaman zaman gündeme geliyor. Türkiye'de de çiftçilere yönelik psikososyal destek programları ve güvenlik eğitimleri yetersiz. İngiltere'deki bu gelişme, Türkiye için de bir uyarı niteliğinde: tarımda sürdürülebilirlik için çiftçilerin hem ekonomik hem de ruhsal olarak desteklenmesi şart.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'de çiftçilerin artan ölümleri ve Margaret Owen'ın çağrısı, Türkiye'nin tarım politikaları için de ders niteliğinde. Türkiye'de tarım sektörü, GSYH'nin yaklaşık %6'sını oluşturuyor ve 5 milyondan fazla kişiye istihdam sağlıyor. Ancak çiftçiler, yüksek girdi maliyetleri, kuraklık, borçlar ve sosyal güvenlik sorunlarıyla mücadele ediyor. Son yıllarda intihar eden çiftçi haberleri, sorunun ciddiyetini gösteriyor. Türkiye, çiftçilere yönelik ruh sağlığı hizmetlerini yaygınlaştırmalı, tarımsal destekleri artırmalı ve iş güvenliği denetimlerini sıkılaştırmalı. Aksi halde benzer bir kriz kapıda olabilir. Ayrıca küresel gıda güvenliği açısından çiftçilerin refahı stratejik önem taşıyor.
