İngiltere’de İşçi Partisi lideri Andy Burnham, eski savunma bakanı John Healey’i yeni maliye bakanı olarak atadı. Atama, ülkenin artan enflasyon ve durgunluk tehdidiyle boğuştuğu bir dönemde gerçekleşti. Healey, savunma bakanlığı döneminde askeri harcamaları artırmış ve NATO içinde İngiltere’nin rolünü güçlendirmişti. Şimdi ise ekonomik istikrarı sağlamak ve kamu maliyesini düzene sokmakla görevlendirildi. Burnham, atamayı “ekonomide yeni bir sayfa” olarak nitelendirirken, muhalefet Healey’in yeterli ekonomik deneyime sahip olmadığını savunuyor.
Gelişmenin arka planı
John Healey, 2016-2019 yılları arasında savunma bakanı olarak görev yapmış ve Brexit sürecinde savunma politikalarının şekillenmesinde etkili olmuştu. Maliye bakanlığına getirilmesi, İşçi Partisi’nin ekonomik kanadında sürpriz olarak karşılandı. Healey’in maliye bakanı olarak ilk işi, yükselen kamu borcu ve artan yaşam maliyeti karşısında bir kriz yönetim planı hazırlamak olacak. Uzmanlar, Healey’in savunma bakanlığı dönemindeki bütçe disiplinini maliye politikalarına da yansıtabileceğini belirtiyor. Ancak eleştirmenler, onun ekonomik kriz deneyiminin sınırlı olduğunu ve ülkenin karşı karşıya olduğu büyük ölçekli sorunları çözmek için yeterli olmayabileceğini öne sürüyor.
Burnham’ın bu atamayla, Brexit sonrası İngiltere ekonomisini yeniden canlandırma ve kamu harcamalarını daha verimli kullanma hedefi güttüğü belirtiliyor. Healey’in savunma bakanlığı görevini üstlenirken de benzer bir mali disiplini uygulamaya çalıştığı biliniyor. Atama, İşçi Partisi içinde farklı kesimlerin temsil edilmesi açısından da önemli. Healey, partinin merkez sol kanadının önde gelen isimlerinden biri olarak kabul ediliyor.
Bölgesel ve küresel boyut
İngiltere’deki bu atama, sadece iç politika açısından değil, aynı zamanda küresel ekonomik dengeler açısından da dikkatle izleniyor. Brexit sonrası İngiltere, AB ile ticaret anlaşmalarını yeniden müzakere ederken, aynı zamanda ABD ve diğer büyük ekonomilerle yeni ortaklıklar kurmaya çalışıyor. Healey’in maliye bakanı olarak atanması, İngiltere’nin savunma harcamalarını kısma niyetinde olmadığını da gösteriyor. Öte yandan, artan enflasyon ve enerji krizi, İngiltere’nin yanı sıra tüm Avrupa’yı etkiliyor. Healey’in atanması, uluslararası yatırımcılar için bir güven işareti olarak yorumlanabilir; ancak piyasalar, onun ekonomik politikalarının detaylarını görmek istiyor. Özellikle Çin ve Rusya ile ilişkilerde, İngiltere’nin mali pozisyonu belirleyici olacak.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu atama, Türkiye’nin İngiltere ile olan ekonomik ve diplomatik ilişkileri açısından dolaylı da olsa önem taşıyor. Healey, savunma bakanı iken Türkiye’nin Suriye politikasına mesafeli durmuş ve Doğu Akdeniz’deki gerilimlerde Yunanistan’ı desteklemişti. Şimdi maliye bakanı olarak, İngiltere’nin Türkiye’ye yönelik ekonomik yaptırım veya yardım politikalarını etkileyebilir. Ayrıca İngiltere’nin Brexit sonrası Türkiye ile ticaret anlaşması müzakereleri sürüyor; Healey’in ekonomi yönetimi, bu müzakerelerin seyrini de belirleyebilir. Türkiye’nin İngiltere’den beklediği yatırım akışı ve ticaret hacminin artması, Healey’in politikalarına bağlı olacak.