Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) Nijerya saha şefi, ülkede bebeklerin beşinci yaş günlerini görebilmesinin 'en öncelikli hedef' olduğunu belirtti. Bu açıklama, uluslararası yardım kuruluşlarının, fon kısıntılarının çocuk ölüm oranlarındaki ilerlemeyi benzeri görülmemiş bir şekilde geriye götürdüğü uyarısının ardından geldi. Nijerya, dünyada en yüksek beş yaş altı çocuk ölümü sayısına sahip ülkelerden biri olarak, küresel sağlık krizinin merkezinde yer alıyor. Yardım kesintileri, ülkenin kuzeydoğusundaki çatışma bölgelerinde ve yetersiz beslenmeyle mücadele eden diğer eyaletlerde sağlık hizmetlerini felç etme riski taşıyor.
Krizin Boyutları ve Yardım Kesintilerinin Etkisi
UNICEF Nijerya saha şefi, yaptığı açıklamada, ülkenin karşı karşıya olduğu durumun aciliyetine dikkat çekerek, 'Her yıl yarım milyondan fazla çocuğun beşinci yaş gününü göremeden hayatını kaybettiği bir ülkede, bu sayının daha da artmaması için elimizden geleni yapıyoruz' ifadelerini kullandı. Saha şefi, mevcut fon kısıntılarının, aşı kampanyaları, beslenme programları ve temiz su erişimi gibi hayati öneme sahip müdahaleleri doğrudan tehdit ettiğini vurguladı.
Nijerya'da çocuk ölümlerinin başlıca nedenleri arasında zatürre, ishal, sıtma ve yetersiz beslenme yer alıyor. Özellikle kuzey eyaletlerinde, çatışmalar ve güvenlik sorunları nedeniyle sağlık kuruluşlarına erişim zaten son derece kısıtlı. Yardım kuruluşları, bu bölgelerdeki sağlık merkezlerinin büyük bir kısmının kapanma riskiyle karşı karşıya olduğunu, bunun da binlerce çocuğun tedaviye ulaşamaması anlamına geldiğini belirtiyor.
Küresel Boyut ve Bölgesel Etkiler
Nijerya'daki bu kriz, yalnızca ülkeyle sınırlı değil. Batı Afrika genelinde, özellikle Sahel bölgesinde, benzer yardım kesintileri nedeniyle çocuk ölümlerinde artış yaşanabileceği uyarıları yapılıyor. BM verilerine göre, dünya genelinde beş yaş altı çocuk ölümleri son yirmi yılda önemli ölçüde azalmıştı; ancak pandemi sonrası ekonomik zorluklar ve gelişmiş ülkelerin yardım bütçelerindeki kısıntılar, bu başarıyı geriye çevirme riski taşıyor. Uzmanlar, sağlanan her bir dolarlık yardımın, çocuk sağlığı alanında uzun vadeli kazanımlar sağladığını, ancak kesintilerin bu kazanımları hızla yok edebileceğini vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türk dış politikası açısından insani diplomasi ve Afrika kıtasına yönelik yardım stratejileri bağlamında önem taşıyor. Türkiye, son yıllarda Afrika'da artan bir yumuşak güç ve kalkınma yardımı politikası izliyor. Nijerya'daki çocuk ölümleri krizinin derinleşmesi, bölgesel istikrarsızlığa yol açabilecek bir faktör olarak, Türkiye'nin sahildeki insani yardım operasyonlarını ve kalkınma iş birliğini etkileyebilir. Ayrıca, küresel sağlık krizlerinin yayılma riski, Türkiye'nin kendi sınırları içindeki sağlık güvenliğini de ilgilendiriyor. Türkiye'nin bu tür krizlere yönelik çok taraflı platformlarda daha aktif bir rol üstlenmesi ve sürdürülebilir çözümler için uluslararası iş birliğine katkı sağlaması beklenebilir. Krizin küresel etkileri, göç hareketleri ve bölgesel güvenlik riskleri açısından da Türkiye için dolaylı sonuçlar doğurabilir.
