Belçika'da faaliyet gösteren bir Yahudi sivil toplum kuruluşu, Gazze, Batı Şeria ve Doğu Kudüs'teki Filistinlilere yönelik insan hakları ihlallerinin devam ettiği gerekçesiyle Belçika hükümeti ve Avrupa Birliği'ne (AB) İsrail'e karşı yaptırım uygulanması çağrısında bulundu. Belga haber ajansının Pazartesi günü aktardığına göre, grup tarafından yayınlanan açık mektupta, İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarında uluslararası hukuku sistematik olarak ihlal ettiği ve bu durumun artık görmezden gelinemeyeceği vurgulandı. Mektupta, İsrail'in Yahudi devleti olarak tanımlanmasının, Filistinlilere yönelik ayrımcı politikalara meşruiyet kazandırmak için kullanıldığı ifade edildi. Grup, Belçika ve AB'nin, İsrail'in ihlallerine ortak olmamak için derhal harekete geçmesi gerektiğini savundu.
Gelişmenin Arka Planı
Belçikalı Yahudi grup, İsrail'in Filistin topraklarındaki işgal politikalarını ve yerleşim faaliyetlerini sert bir dille eleştirdi. Açık mektupta, İsrail'in sivil altyapıyı hedef alan saldırıları, ayrımcı yasaları ve Filistinlilerin temel haklarına yönelik kısıtlamalarının kabul edilemez olduğu belirtildi. Grup, İsrail'in uluslararası hukuk çerçevesinde soykırım suçu işlediğine dair kanıtlar bulunduğunu iddia ederek, bu durumun BM ve diğer uluslararası kuruluşlar tarafından soruşturulması gerektiğini vurguladı. Ayrıca, AB'nin İsrail ile olan ticaret anlaşmalarını askıya alması ve İsrail'e yönelik silah ambargosu uygulaması çağrısında bulunuldu. Mektupta, İsrail-Filistin çatışmasının çözümü için iki devletli çözümün hala geçerli bir seçenek olduğu ancak İsrail'in bu yöndeki adımları bloke ettiği ifade edildi.
Grup, Belçika'daki Yahudi toplumunun önemli bir kesimini temsil ettiğini belirterek, İsrail'in politikalarının tüm Yahudiler adına konuşamayacağını vurguladı. Açık mektupta, İsrail'in Filistinlilere yönelik uygulamalarının Yahudi değerleriyle bağdaşmadığı ve bu nedenle uluslararası toplumun sessiz kalmaması gerektiği kaydedildi. Grup, benzer çağrıların diğer Avrupa ülkelerinde de yapıldığına dikkat çekerek, İsrail'e yönelik yaptırımların artırılması için küresel bir kampanya başlatılması çağrısında bulundu.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu gelişme, İsrail-Filistin çatışmasının uluslararası kamuoyunda giderek daha fazla tartışıldığı bir dönemde yaşanıyor. Son aylarda, İsrail'in Gazze'ye yönelik askeri operasyonları ve Batı Şeria'daki yerleşim faaliyetleri, BM ve insan hakları örgütleri tarafından eleştiriliyor. AB, İsrail'e yönelik yaptırım konusunda henüz ortak bir tutum belirlememiş olsa da, bazı üye ülkeler İsrail ile ticari ilişkileri sınırlandırma yönünde adımlar attı. Belçika, AB içinde İsrail'e yönelik daha sert tedbirler alınmasını savunan ülkeler arasında yer alıyor. Ancak, AB'nin yaptırım kararları oybirliği gerektirdiği için, Almanya ve Macaristan gibi ülkelerin itirazları nedeniyle kapsamlı bir yaptırım paketi henüz mümkün olmadı.
Diğer taraftan, Amerika Birleşik Devletleri'nde Biden yönetimi, İsrail'e yönelik askeri ve diplomatik desteğini sürdürürken, üniversite kampüslerinde ve sivil toplumda İsrail karşıtı protestolar artıyor. Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin (UCM) İsrail ve Filistinli gruplar hakkında savaş suçları soruşturması devam ediyor. Bu bağlamda, Belçikalı Yahudi grubunun çağrısı, İsrail'e yönelik baskıyı artıran bir unsur olarak değerlendirilebilir. Mektup, Avrupa'daki Yahudi toplumunun homojen olmadığını ve İsrail politikalarına yönelik ciddi eleştirilerin bulunduğunu ortaya koyuyor. Bu durum, İsrail hükümeti için diplomatik bir zorluk teşkil ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Belçikalı Yahudi bir grubun İsrail aleyhine yaptırım çağrısı yapması, Türkiye’nin Filistin davasına verdiği destekle örtüşen bir gelişmedir. Türkiye, uzun süredir İsrail’in Filistin topraklarındaki ihlallerini kınayan ve uluslararası toplumu harekete geçmeye çağıran bir pozisyon izlemektedir. Bu tür sivil toplum girişimleri, Türkiye’nin BM ve İİT gibi platformlarda yürüttüğü diplomatik çabaları güçlendirebilir. Ancak, AB ve Belçika’nın bu çağrıya ne ölçüde yanıt vereceği belirsizdir. Türkiye, kendi girişimlerini sürdürürken, Avrupa’daki benzer sesleri destekleyerek İsrail üzerindeki baskıyı artırabilir. Bu gelişme, Türk dış politikasının Filistin meselesinde yalnız olmadığını göstermesi açısından önemlidir.
