İspanya'nın kuzeydoğusundaki Barselona kenti, 112 yıllık kayıt tarihinin en yüksek sıcaklığına ulaştı. Katalonya Meteoroloji Servisi'nin verilerine göre, kentte cuma günü termometreler 39,8 santigrat dereceyi gösterdi. Bu, 1914 yılından bu yana kaydedilen en yüksek sıcaklık değeri olarak tarihe geçti. Öte yandan İspanya genelinde bazı istasyonlarda sıcaklık 44 santigrat dereceye kadar yükseldi. Batı Avrupa'nın kayıtlardaki en sıcak haziran ayını geride bırakmasının ardından gelen bu yeni sıcak hava dalgası, kıta genelinde alarm zillerini çaldırıyor.
Rekor sıcaklıklar ve sağlık uyarıları
İspanya'da hava sıcaklıkları, özellikle iç bölgelerde ve Akdeniz kıyılarında mevsim normallerinin 5-10 derece üzerine çıktı. Katalonya bölgesinde bazı noktalarda termometreler 44 dereceyi aşarken, ülkenin güneyindeki Endülüs'te de benzer değerler kaydedildi. İspanyol meteoroloji ajansı AEMET, sıcak hava dalgasının önümüzdeki günlerde de etkisini sürdüreceğini belirterek, özellikle kıyı kesimlerde gece sıcaklıklarının da yüksek seyredeceği uyarısında bulundu.
Bu durum yalnızca İspanya ile sınırlı değil. Birleşik Krallık Sağlık Güvenliği Ajansı (UKHSA), ülkenin büyük bölümünde etkili olan sıcak hava dalgası nedeniyle çocuklar ve yaşlılara yönelik uyarı yayınladı. Ajans, özellikle risk gruplarının güneşin en dik olduğu saatlerde dışarı çıkmaması, bol sıvı tüketmesi ve serin ortamlarda kalması gerektiğini vurguladı. UKHSA yetkilileri, sıcak havanın ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini belirterek, halkı hava durumunu 'ciddiye almaya' çağırdı.
Fransa'da da benzer tablo yaşanıyor. Ülkenin güneyinde sıcaklıklar 40 santigrat derecenin üzerine çıkarken, Fransız meteoroloji servisi Météo-France 13 departman için turuncu alarm verdi. Almanya'da ise Renanya-Palatina eyaletinde sıcaklık 38 dereceye ulaştı. Batı Avrupa genelinde haziran ayı, kayıtlara 'en sıcak haziran' olarak geçti. Copernicus İklim Değişikliği Servisi'ne göre, bu yıl haziran ayı, 1991-2020 ortalamasının 1,5 derece üzerinde gerçekleşti.
İklim krizi ve yeni normal
Bilim insanları, bu tür aşırı sıcaklıkların iklim değişikliğiyle bağlantılı olduğunu ve gelecekte daha sık görüleceğini belirtiyor. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), Avrupa'da sıcak hava dalgalarının sıklığının ve şiddetinin arttığına dikkat çekiyor. Birleşmiş Milletler Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC) raporlarına göre, karbon emisyonlarının kontrol altına alınmaması durumunda Avrupa'da sıcak hava dalgalarının iki kat daha sık yaşanması bekleniyor.
Bu yılki sıcak hava dalgası, tarımsal üretimi de olumsuz etkiliyor. İspanya ve İtalya'da zeytin, üzüm ve diğer tarım ürünlerinde verim kaybı yaşanabileceği belirtiliyor. Ayrıca yüksek sıcaklıklar orman yangınları riskini de artırıyor. Geçtiğimiz hafta Portekiz'de çıkan bir orman yangınında 1 kişi hayatını kaybetti. Turizm sektörü de bu durumdan etkileniyor; İspanya'nın bazı bölgelerinde turistler sıcaklık nedeniyle gün içinde müze ve alışveriş merkezlerine yöneliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye de Akdeniz havzasında yer alan bir ülke olarak iklim değişikliğinin etkilerini yakından hissediyor. Avrupa'daki bu sıcak hava dalgası, Türkiye'nin kıyı bölgelerinde de benzer aşırı hava olaylarının yaşanabileceğine işaret ediyor. Özellikle tarım ve turizm sektörleri bu durumdan doğrudan etkilenebilir. Ayrıca, Türkiye'nin Avrupa ile entegre enerji ve ticaret ağları göz önüne alındığında, iklim kaynaklı krizlerin tedarik zincirlerinde aksamalara yol açma riski bulunuyor. Türkiye'nin ulusal iklim değişikliği uyum stratejilerini hızlandırması ve sıcak hava dalgalarına karşı erken uyarı sistemlerini geliştirmesi büyük önem taşıyor.
