İngiltere siyasetinde hareketli günler yaşanıyor. Bir sonraki başbakan olmasına kesin gözüyle bakılan Andy Burnham, seçim kampanyasında ortaya koyduğu politikalarla dikkat çekiyor. Ancak uzmanlar, bu politikaların mevcut Başbakan Sir Keir Starmer'ın uygulamalarına fazlasıyla benzediğini belirtiyor. Burnham, akıllı-gündelik (smart-casual) giyim tarzıyla da fark yaratmaya çalışırken, asıl soru şu: Acaba o sadece Starmer'ın daha rahat bir versiyonu mu, yoksa kendine özgü bir vizyona sahip mi?
Gelişmenin arka planı
Andy Burnham, 2024 yılında İşçi Partisi'nin başına geçmesinin ardından, partiyi merkez sağa çekme stratejisini benimsedi. Bu strateji, Starmer döneminde de aynen uygulanıyordu. Burnham'ın özellikle ekonomi politikaları, Starmer'ın kemer sıkma politikalarına yakın duruyor. Kamu harcamalarında disiplin, vergi artışlarına karşı duruş ve iş dünyasıyla yakın ilişkiler, iki liderin ortak noktaları olarak öne çıkıyor.
Burnham'ın en büyük farkı ise üslubu. Starmer, resmî ve mesafeli bir tavır sergilerken, Burnham daha samimi ve halkla iç içe bir profil çiziyor. Özellikle sağlık sektöründeki deneyimi (eskiden sağlık bakanıydı), onu sosyal politikalarda daha cesur kılıyor. Ancak bu cesaret, ekonomik konularda aynı ölçüde görülmüyor.
Seçim kampanyasında Burnham, İngiltere'nin Avrupa Birliği ile ilişkilerini yeniden canlandırma sözü verdi. Bu da Starmer'ın Brexit sonrası politikalarıyla birebir örtüşüyor. Aynı şekilde, iklim değişikliğiyle mücadele ve yeşil enerji yatırımları konusunda da iki lider benzer söylemler kullanıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Burnham'ın bu politikaları, İngiltere'nin küresel sahnedeki konumunu da etkileyecek. Starmer döneminde ABD ve NATO ile ilişkiler güçlendirilmişti. Burnham da aynı çizgiyi sürdüreceğini sinyalliyor. Ancak Çin ve Rusya'ya yönelik politikalar konusunda henüz net bir pozisyon almış değil. Özellikle göçmen politikalarında daha ılımlı bir tavır sergilemesi, bazı çevrelerde endişe yaratıyor.
Ekonomik açıdan ise Burnham, Starmer'ın izinden giderek İngiltere'nin kuzeyini kalkındırmayı hedefliyor. Kuzey-Güney arasındaki gelişmişlik farkını kapatmak için büyük altyapı yatırımları planlıyor. Bu planlar, özellikle Manchester ve Leeds gibi şehirlerde heyecanla karşılanıyor. Ancak finansman kaynağının net olmaması, eleştirilerin odağında.
Küresel ölçekte ise Burnham'ın iklim politikaları, Paris Anlaşması hedeflerine uyumlu. İngiltere'nin 2050 yılına kadar net sıfır emisyon hedefi konusunda kararlı görünüyor. Bu da İngiltere'yi yeşil dönüşümde öncü ülkeler arasında tutacak.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye-İngiltere ilişkileri açısından karmaşık bir tablo sunuyor. İki ülke arasında ticaret hacmi 20 milyar dolar civarında ve Brexit sonrası imzalanan serbest ticaret anlaşması var. Burnham'ın ekonomi politikaları, Türkiye'nin İngiltere'ye ihracatını olumsuz etkilemeyebilir ancak kemer sıkma politikaları, Türk ürünlerine talebi daraltabilir. Savunma sanayinde ise İngiltere ile işbirliği devam ediyor; özellikle Eurofighter Typhoon savaş uçaklarının modernizasyonu ve ortak projeler gündemde. Burnham'ın dış politikada izleyeceği yol, Türkiye'nin AB ile ilişkilerini de dolaylı olarak etkileyebilir. Ancak mevcut benzerlikler, Starmer dönemindeki dengeli ilişkilerin devam edeceğini gösteriyor.
