Abu Dabi merkezli XRG şirketinin, Shell Plc liderliğindeki LNG Canada ihracat projesinde hisse satın almayı değerlendirdiği öğrenildi. Konuya yakın kaynaklara göre, devlete ait grup, küresel bir doğal gaz tedarikçisi olma hedefi doğrultusunda bu adımı atıyor. Görüşmeler henüz erken aşamada olup, anlaşmanın kesinleşip kesinleşmeyeceği belirsizliğini koruyor.
Gelişmenin Arka Planı
XRG, Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) ulusal petrol şirketi ADNOC'un uluslararası yatırım kolu olarak biliniyor. Şirket, son dönemde doğal gaz ve LNG alanında küresel ölçekte büyümeyi hedefliyor. LNG Canada, Kanada'nın Britanya Kolumbiyası eyaletinde inşa edilen ve Kuzey Amerika'nın ilk büyük ölçekli LNG ihracat terminali olma özelliği taşıyan bir proje. Shell, Petronas, PetroChina, Mitsubishi Corporation ve Korea Gas Corporation ortaklığıyla hayata geçirilen tesisin ilk fazının 2025 yılında devreye alınması planlanıyor. Yıllık 14 milyon ton LNG üretim kapasitesiyle Kanada'nın Asya pazarlarına doğal gaz ihracatında kilit rol oynaması bekleniyor.
XRG'nin olası hisse alımı, BAE'nin enerji sektöründeki küresel etkisini artırma stratejisinin bir parçası. ADNOC, son yıllarda Azerbaycan'daki Şah Deniz projesinden Mozambik'teki doğal gaz sahalarına kadar geniş bir coğrafyada yatırımlar yapıyor. Ayrıca şirket, 2023'te Avustralya'nın Santos şirketiyle birleşme görüşmeleri yürütmüş ancak bu girişim sonuçsuz kalmıştı. LNG Canada'ya yatırım, BAE'nin Kuzey Amerika'daki ilk büyük ölçekli altyapı yatırımı olabilir. Uzmanlar, bu hamlenin BAE'nin enerji diplomasisinde yeni bir dönüm noktası olduğunu belirtiyor.
Shell cephesinden henüz resmi bir açıklama gelmedi. Ancak sektör kaynakları, Shell'in projede finansal esneklik sağlamak amacıyla hisse satışına sıcak bakabileceğini ifade ediyor. LNG Canada'nın toplam yatırım maliyeti 40 milyar doları aşmış durumda. Projenin ikinci fazının genişletilmesi için ek yatırımcılara ihtiyaç duyulabilir. XRG'nin olası ortaklığı, bu genişleme planlarını hızlandırabilir.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu gelişme, küresel LNG piyasasındaki rekabetin arttığı bir döneme denk geliyor. Katar, ABD ve Avustralya gibi geleneksel üreticilerin yanı sıra Kanada da ihracatçı ülkeler arasına katılmaya hazırlanıyor. Avrupa'nın Rus gazından uzaklaşma çabaları ve Asya'daki enerji talebi artışı, LNG'ye olan ilgiyi yükseltiyor. BAE'nin bu projeye ortak olması, hem Orta Doğu hem de Kuzey Amerika arasında yeni bir enerji koridoru oluşturabilir. Ayrıca, BAE'nin Kanada ile olan ekonomik ilişkilerini derinleştirmesi, iki ülke arasında serbest ticaret anlaşması müzakerelerine olumlu katkı sağlayabilir.
Öte yandan, bu hamle Çin'in enerji güvenliği açısından da önem taşıyor. LNG Canada'nın en büyük müşterilerinden biri PetroChina. BAE'nin projeye katılması, Çin'in enerji tedarik zincirinde yeni bir ortaklık anlamına gelebilir. Ancak Batı ile Çin arasındaki jeopolitik gerilimler, bu tür yatırımların geleceğini etkileyebilir. BAE, hem ABD hem de Çin ile dengeli ilişkiler yürütmeye çalışan bir aktör olarak, bu dengeyi LNG yatırımlarında da korumak zorunda.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Abu Dabi'nin LNG Canada'daki hisse arayışı, küresel doğal gaz piyasasında arz ve rekabet dinamiklerini değiştirebilir. Türkiye, doğal gaz ihtiyacının büyük bölümünü ithal eden bir ülke olarak, uzun vadeli tedarik anlaşmalarında çeşitlendirmeye gitmek istiyor. BAE'nin Kanada'da artan varlığı, Türkiye'nin LNG alımlarında yeni bir kaynak yaratabilir. Ancak Türkiye'nin önceliği, fiyat ve tedarik güvenliği. LNG Canada'nın Asya'ya yönelik ihracatı, Türkiye'ye doğrudan teslimatı ekonomik kılmayabilir. Yine de BAE ile enerji iş birliği, Türkiye'nin Körfez ülkeleriyle ilişkilerini güçlendirme açısından bir fırsat olarak görülebilir. Ayrıca, Türkiye'nin kendi LNG altyapısı ve jeopolitik konumu, bu tür gelişmelerde dolaylı etkiler yaratabilir.
