New York'ta 7 Temmuz 2026 sabahı itibarıyla S&P 500 endeksi vadeli işlemleri yüzde 0,2 oranında gerileyerek 5.450 puana indi. Gerilemenin ana nedeni, yatırımcıların Güney Koreli teknoloji devi Samsung Electronics'in açıkladığı güçlü ikinci çeyrek kâr rakamlarına rağmen daha fazlasını beklemesi ve bunun çip sektöründe yarattığı dalgalanma oldu. Samsung'un ikinci çeyrek faaliyet kârının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 30 artarak 12,5 trilyon won (yaklaşık 9,3 milyar dolar) seviyesine yükseldiği belirlendi. Ancak bu rakam, bazı analistlerin 13-14 trilyon won aralığındaki beklentilerinin altında kaldı. Özellikle bel bellek (DRAM) fiyatlarındaki yavaşlamanın ve yüksek bant genişlikli bellek (HBM) talebindeki belirsizliğin etkili olduğu değerlendiriliyor.
Gelişmenin arka planı
ABD borsalarında vadeli işlemlerdeki düşüş, Asya seansında başlayan satış dalgasının devamı niteliğinde. Samsung'un bilançosu, yapay zeka (AI) çiplerine olan talebin halen güçlü olduğunu ancak sektördeki rekabetin arttığını ve marjların baskı altında olduğunu gösterdi. Şirketin HBM segmentindeki en büyük rakibi SK Hynix'in geçtiğimiz aylarda açıkladığı daha güçlü kâr marjları, yatırımcıları Samsung konusunda daha temkinli olmaya itiyor. Ayrıca Nvidia, AMD ve Intel gibi büyük ABD'li çip üreticilerinin hisseleri, Samsung'un sonuçlarının ardından işlem öncesi piyasada yüzde 1 ila 2 arasında değer kaybetti. Analistler, çip sektöründe yaz aylarında tipik olarak görülen talep yavaşlamasının ve ABD-Çin ticaret gerilimlerinin yeni kısıtlamalarına ilişkin belirsizliklerin de piyasa duyarlılığını olumsuz etkilediğini belirtiyor.
Öte yandan ABD'de hafta boyunca açıklanacak olan Haziran ayı tarım dışı istihdam verileri ve ISM hizmet endeksi gibi makroekonomik göstergeler, Fed'in faiz patikasına ilişkin ipuçları arayan piyasalar tarafından yakından takip edilecek. Güçlü bir istihdam raporu, faiz indirim beklentilerini zayıflatarak teknoloji hisseleri üzerinde ek baskı yaratabilir. CME FedWatch Tool'a göre piyasalar, Eylül ayında 25 baz puanlık bir faiz indirimi olasılığını yüzde 55 olarak fiyatlıyor; ancak bu oran son bir haftada değişkenlik gösterdi.
Bölgesel veya küresel boyut
Samsung'un yanı sıra, bu hafta TSMC ve ASML gibi sektörün önemli oyuncularının da ikinci çeyrek mali sonuçlarını açıklaması bekleniyor. Özellikle TSMC'nin gelirlerinin, yapay zeka çiplerine olan yoğun talep sayesinde yüzde 20'nin üzerinde artması öngörülüyor. Ancak analistler, sektör genelinde stok birikimi ve talep normalleşmesi riskine dikkat çekiyor. Küresel çip pazarı, 2023'te yaşanan daralmanın ardından 2024 ve 2025'te toparlanma sinyali vermiş, SIA verilerine göre 2024'te pazar büyüklüğü 600 milyar doları aşmıştı. 2026'nın ikinci yarısında ise kurumsal yazılım ve bulut hizmeti sağlayıcılarının harcamalarındaki yavaşlamanın çip talebine yansıyabileceği belirtiliyor. Avrupa'da ise ASML'in litografi ekipmanlarına olan talebin, Çin'deki yerel çip üretimi yatırımları sayesinde güçlü kalmaya devam ettiği görülüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Küresel çip piyasasındaki bu dalgalanma, Türkiye'nin yarı iletken ve teknoloji ithalatı üzerinden ekonomisini etkileyebilir. Türkiye, otomotivden beyaz eşyaya kadar birçok sektörde yüksek oranda çip ithalatına bağımlı. Samsung ve diğer üreticilerin kâr marjlarındaki daralma, fiyatlamalarda değişikliğe yol açabilir. Ayrıca ABD-Çin geriliminin tırmanması, tedarik zincirlerinde aksamalara neden olarak Türkiye'nin üretim maliyetlerini artırabilir. Öte yandan Türkiye, son yıllarda yerli çip üretimi konusunda adımlar atsa da henüz küresel piyasalardaki gelişmelerden bağımsız hareket edemiyor. CHIPS Yasası kapsamında ABD'nin çip üretimini yerelleştirme çabaları, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler için hem fırsat hem de risk barındırıyor. Kısa vadede piyasalardaki oynaklık, Türkiye'nin teknoloji hisselerine olan ilgisini sınırlı da olsa etkileyebilir.
