ABD'de yönetim, mezuniyet sonrası çalışmak isteyen uluslararası öğrenciler için 1 milyon dolarlık yüksek bir ücret talep etmeyi gündemine aldı. The Wall Street Journal'ın haberine göre, İç Güvenlik Bakanlığı (DHS), F-1 öğrenci vizesinin bir uzantısı olan ve öğrencilere mezuniyet sonrası ABD'de geçici çalışma imkanı tanıyan Opsiyonel Pratik Eğitim (OPT) programı için bu olağanüstü ücreti değerlendiriyor. Bu öneri, özellikle Hindistan ve Çin gibi büyük öğrenci nüfuslarına sahip ülkelerden gelen öğrencileri doğrudan etkilerken, küresel eğitim ve iş gücü piyasasında yeni bir dönemin kapısını aralayabilir.
Gelişmenin arka planı
OPT programı, ABD'de eğitim gören yabancı öğrencilerin kendi alanlarında 12 ay süreyle çalışma izni almasını sağlıyor. Bilim, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik (STEM) alanlarındaki öğrenciler için bu süre 24 ay uzatılabiliyor. Ancak önerilen 1 milyon dolarlık ücret, bu programın şeffaf olmayan ve yüksek maliyetli bir yapıya kavuşması anlamına geliyor. DHS'nin bu hamlesi, ABD'de yabancı öğrencilerin ülkeye katkısını azaltacağı gerekçesiyle eğitim kurumları ve teknoloji şirketleri tarafından sert eleştirilere yol açtı.
Mevcut durumda öğrenciler OPT başvurusu için yalnızca 470 dolar ücret ödüyor. Ancak yeni öneriyle bu ücretin 1 milyon dolara çıkarılması, yalnızca maddi açıdan değil, aynı zamanda başvuru süreçlerinde de ciddi değişiklikler anlamına gelebilir. DHS'nin bu ücreti, uluslararası öğrencilerin ABD iş gücü piyasasına erişimini kısıtlamayı mı yoksa federal geliri artırmayı mı hedeflediği tartışılıyor. Özellikle teknoloji sektöründe yaşanan iş gücü açığı, OPT programının önemini artırıyor.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu gelişme, yalnızca ABD'yi değil, küresel öğrenci hareketliliğini de derinden etkileyecek nitelikte. ABD, dünyanın en çok tercih edilen eğitim destinasyonlarından biri olarak her yıl milyonlarca uluslararası öğrenciye ev sahipliği yapıyor. Bu öğrencilerin önemli bir kısmı, eğitim gördükleri alanlarda ABD'de çalışmayı hedefliyor. 1 milyon dolarlık ücret, başta gelişmekte olan ülkelerden gelen öğrencilerin bu hayallerini sona erdirebilir. Uzmanlar, bu adımın ABD'nin küresel rekabet gücünü zayıflatacağını ve yetenekli iş gücünün Kanada, Avustralya ve Birleşik Krallık gibi ülkelere kayacağını belirtiyor.
Bölgesel olarak bakıldığında, özellikle Asya ülkeleri bu durumdan en fazla etkilenenler arasında. Hindistan ve Çin, ABD'deki uluslararası öğrenci nüfusunun büyük kısmını oluşturuyor. Bu ülkelerden gelen öğrenciler, OPT programını ABD'de kalıcı iş bulma yolunda bir köprü olarak görüyor. Yeni ücret, bu hareketliliği büyük ölçüde sekteye uğratabilir. Ayrıca, ABD şirketlerinin yenilikçi fikirlerden ve yetenekten mahrum kalabileceği endişesi dile getiriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türk öğrenciler ve Türkiye'nin eğitim ve iş gücü politikaları açısından önemli sinyaller içeriyor. Türkiye, her yıl binden fazla öğrenciyi ABD'ye gönderiyor ve bu öğrencilerin bir kısmı OPT programı aracılığıyla ABD'de iş deneyimi kazanıyor. Önerilen yüksek ücret, Türk öğrencilerin bu imkanını ciddi şekilde kısıtlayabilir ve ülke içinde beyin göçünü artırabilir. Türkiye'nin, kendi eğitim ve iş gücü piyasasını güçlendirerek öğrencilerini yurt dışında çalışmak zorunda bırakmayacak politikalar geliştirmesi büyük önem taşıyor. Ayrıca, bu durum ABD'nin küresel liderlik rolünü sorgulatan bir gelişme olarak Türk dış politikası perspektifinden de değerlendirilmeli; küresel güç dengelerindeki değişimin bir yansıması olarak okunabilir.