ABD ordusunun Irak'tan çekilme süreci hız kazandı. Yetkililer, kuzey Irak'ta kalan yüzlerce askerin 30 Eylül'e kadar ülkeyi terk edeceğini bildirdi. Ancak milis gruplar, silahlarını bırakmayacaklarının sinyalini vererek çekilmenin ardından ülkede güvenlik boşluğu oluşabileceğine işaret ediyor.
Çekilmenin Arka Planı
ABD'nin Irak'tan çekilme kararı, yıllardır süren askeri varlığın sona ermesi anlamına geliyor. 2003'te başlayan işgalin ardından 2011'de tamamlanan çekilme sonrası 2014'te IŞİD tehdidi nedeniyle ABD yeniden asker konuşlandırmıştı. Şimdi ise planlı bir çekilme süreci yürütülüyor. Kuzeyde, özellikle Erbil ve Musul çevresinde konuşlu yüzlerce ABD askeri, lojistik malzemelerini paketlemeye başladı. Yetkililer, çekilmenin 30 Eylül tarihine kadar tamamlanacağını ve Irak'ta hiçbir ABD askerinin kalmayacağını belirtiyor. Bu tarih, ABD ile Irak arasında varılan anlaşmanın son tarihi olarak öne çıkıyor. Çekilme, bölgedeki dengeleri değiştirecek.
Milislerin Tutumu
Irak'ta faaliyet gösteren Şii milis grupları, ABD askerlerinin çekilmesini olumlu karşılamakla birlikte, silahlarını bırakmayacaklarını açıkladı. Bu gruplar, Irak güvenlik güçlerine entegre olmayı reddediyor ve İran destekli oldukları biliniyor. Milis liderleri, ABD'nin çekilmesinin ardından ülkedeki nüfuzlarını artırmayı hedefliyor. Öte yandan Sünni gruplar ve Kürt peşmergeler, milislerin silahlı varlığının istikrarsızlık yaratacağı endişesini taşıyor. Irak merkezi hükümeti ise milisleri kontrol altına almakta zorlanıyor. Çekilme sonrası Irak'ın kendi güvenliğini sağlayıp sağlayamayacağı belirsizliğini koruyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
ABD'nin Irak'tan çekilmesi, Orta Doğu'daki güç dengelerini etkileyecek. İran, Irak'taki nüfuzunu artırarak bölgede daha etkin bir aktör haline gelebilir. Suudi Arabistan ve Körfez ülkeleri, İran'ın genişlemesinden endişe duyuyor. Rusya ve Çin de Irak'ta ekonomik ve stratejik çıkarlarını korumak için adımlar atabilir. NATO, Irak'taki eğitim misyonunu sürdürme kararı almıştı ancak ABD çekilmesi sonrası bu misyonun geleceği belirsiz. Ayrıca IŞİD'in yeniden canlanma riski, uluslararası toplumun gündeminde. ABD'nin çekilmesi, küresel terörle mücadelede yeni bir dönemin başlangıcı olabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Irak'taki gelişmeleri yakından takip ediyor. ABD'nin çekilmesi, Türkiye'nin Irak'ın kuzeyindeki PKK varlığına yönelik operasyonlarını etkileyebilir. Milislerin silahlarını bırakmaması, Türkiye'nin sınır güvenliği için risk oluşturuyor. Ayrıca Türkiye, Irak merkezi hükümetiyle ilişkilerini güçlendirerek, çekilme sonrası oluşabilecek güç boşluğunda denge politikası izlemeye çalışacak. Ekonomik açıdan ise Irak ile olan ticaret ve enerji projeleri (Kerkük-Yumurtalık boru hattı) çekilmeden etkilenebilir. Türkiye, bölgesel istikrarın korunması için Irak ve Kürt yönetimiyle diplomatik temaslarını sürdürüyor.