İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Pazartesi günü yaptığı sürpriz bir açıklamayla görevinden ayrılacağını duyurdu. Bu karar, Birleşik Krallık'ın son on yılda yedinci başbakana ev sahipliği yapacağı anlamına geliyor. Starmer'ın istifası, ülkede derinleşen siyasi krizin bir göstergesi olarak yorumlanıyor. 2024 yazından bu yana görevde olan Starmer, İşçi Partisi'nin iç çekişmeleri ve Brexit sonrası ekonominin toparlanamaması nedeniyle yoğun eleştirilerin hedefi olmuştu.
Siyasi Çalkantının Perde Arkası
Starmer'ın istifası, İngiliz siyasetinde uzun süredir devam eden istikrarsızlığın son halkası. David Cameron'un 2016'da Brexit referandumu sonrası istifasıyla başlayan süreçte Theresa May, Boris Johnson, Liz Truss, Rishi Sunak ve Keir Starmer birbirini izledi. Muhafazakar Parti'nin içindeki bölünmeler ve Brexit'in ekonomik etkileri, bu hızlı lider değişimlerinin temel nedenleri arasında gösteriliyor. Starmer'ın istifasıyla birlikte İşçi Partisi'nde yeni bir liderlik yarışı başlayacak. Parti içinde mevcut Savunma Bakanı John Healey ve eski Maliye Bakanı Rachel Reeves isimleri öne çıkıyor.
Starmer'ın görev süresi boyunca en büyük başarısı, Kuzey İrlanda Protokolü'nü yeniden müzakere ederek AB ile ticari ilişkileri kısmen normalleştirmesi oldu. Ancak iç politikada enflasyon, sağlık sistemi krizi ve artan yaşam maliyetiyle mücadelede yetersiz kaldığı eleştirileriyle karşı karşıyaydı. Son anketler, İşçi Partisi'nin oy oranının yüzde 30'un altına düştüğünü gösteriyordu.
Küresel Etkiler ve Britanya'nın Geleceği
İngiltere'nin siyasi istikrarsızlığı, ülkenin uluslararası alandaki güvenilirliğine de gölge düşürüyor. Brexit sonrası küresel bir ticaret gücü olma hedefi, iç siyasi krizler nedeniyle sekteye uğradı. ABD ve AB ile ilişkilerde belirsizlik hakim. Özellikle Ukrayna savaşı sürecinde NATO'nun önemli bir üyesi olan İngiltere'nin, istikrarsız bir hükümetle koordinasyon sağlaması zorlaşıyor. Ekonomik olarak sterlin dolar karşısında değer kaybederken, Londra Borsası'nda da dalgalanmalar yaşanıyor. Uzmanlar, erken seçim olasılığının arttığını ve ülkenin önümüzdeki aylarda daha derin bir siyasi krizle karşı karşıya kalabileceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'deki siyasi istikrarsızlık, Türkiye ile ilişkilerde doğrudan bir kırılmaya yol açmasa da, iki ülke arasındaki ticaret ve savunma işbirliği anlaşmalarının takvimini etkileyebilir. Brexit sonrası imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması'nın genişletilmesi müzakereleri, İngiliz hükümetinin istikrarsızlığı nedeniyle yavaşlamıştı. Ayrıca, terörle mücadele ve göç konularında ortak çalışmalar yürüten iki ülke arasındaki istihbarat paylaşımı, yeni hükümetin önceliklerine bağlı olarak şekillenecek. Türkiye, bu dönemde İngiltere ile ilişkilerinde temkinli bir diplomasi izleyerek, mevcut anlaşmaların korunmasına odaklanabilir.