Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'i savaşı sonlandırmaya zorlamak amacıyla 40 günlük kapsamlı bir askeri taarruz emri verdi. Bu karar, Kiev'in savaşın seyrini değiştirme ve diplomatik süreci hızlandırma stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. Öte yandan Fransa, uluslararası yaptırımlardan kaçmak için kullanılan Rus ‘gölge filosu’na ait bir petrol tankerini Sicilya açıklarında durdurdu. Bu gelişme, Batı'nın Rus enerji ihracatına yönelik baskılarını artırdığı bir dönemde yaşandı.
Zelenskiy'nin Taarruz Planı: Amaç ve Strateji
Zelenskiy'nin 40 günlük taarruz emri, Ukrayna güçlerinin doğu ve güney cephelerinde yoğunlaşmasını öngörüyor. Kiev yönetimi, bu süre zarfında Rusya'nın işgal altındaki topraklarda tutunmasını zorlaştırarak Putin'in savaşın maliyetini artırmayı hedefliyor. Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı tarafından yapılan açıklamada, taarruzun özellikle Donetsk ve Zaporijya bölgelerine odaklanacağı belirtildi. Ayrıca, Herson ve Kırım'a yönelik operasyonların da bu planın bir parçası olduğu ifade edildi.
Analistlere göre Zelenskiy, Batı'dan alınan uzun menzilli silahlar ve mühimmat desteğiyle Rusya'nın lojistiğini hedef alan bir vur-kaç taktiği izliyor. Bu strateji, Rus kuvvetlerinin ikmal hatlarını keserek onları savunma pozisyonuna geçmeye zorluyor. Ukrayna Savunma Bakanı Oleksiy Reznikov, 'Putin'e net bir mesaj veriyoruz: Savaşı kazanamayacaksınız ve kayıplarınız artmaya devam edecek' dedi.
Öte yandan, Kremlin sözcüsü Dmitriy Peskov, Zelenskiy'nin taarruz planını 'gerçeklikten kopuk bir macera' olarak nitelendirdi ve Rus ordusunun tüm saldırıları püskürtecek kapasitede olduğunu savundu. Ancak bağımsız askeri uzmanlar, Rusya'nın insan gücü ve ekipman kayıplarının sürdürülebilir olmadığını belirtiyor.
Fransa'dan Gölge Filoya Müdahale: Yaptırımların Genişlemesi
Fransız Donanması, Sicilya açıklarında Panama bandıralı bir petrol tankerine el koydu. Bu tankerin, Rusya'nın petrol ihracat yasağını delmek için kullandığı ‘gölge filosu’nun bir parçası olduğu iddia ediliyor. Fransa Denizcilik Bakanı Hervé Berville, operasyonun AB yaptırımlarının uygulanması kapsamında gerçekleştirildiğini açıkladı. Tankerin, Rusya'nın Uzak Doğu limanlarından yüklediği petrolü Akdeniz üzerinden Asya pazarlarına taşıdığı belirtiliyor.
Bu gelişme, Batı'nın Rus enerji gelirlerini kısma çabalarının bir parçası olarak görülüyor. Avrupa Birliği, 2022'den bu yana Rus petrolüne fiyat tavanı uygularken, birçok ülke yaptırımları delmeye çalışan gemileri takip ediyor. Fransa'nın bu hamlesi, İtalya ve Yunanistan'ın benzer operasyonlarıyla birlikte, ‘gölge filo’nun faaliyetlerini engellemeye yönelik koordineli bir çabanın parçası.
Uzmanlara göre, Rusya'nın petrol ihracatının önemli bir kısmı hâlâ bu tür gizli yöntemlerle devam ediyor. Enerji ve temiz hava araştırma merkezi CREA'ya göre, Rusya 2023 yılında 85 milyar doların üzerinde fosil yakıt geliri elde etti. Fransa'nın müdahalesi, uluslararası hukuk çerçevesinde yaptırımların daha sıkı uygulanmasına örnek teşkil edebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ukrayna-Rusya savaşındaki bu son gelişmeler, Türkiye'nin Karadeniz'deki stratejik konumunu daha da kritik hale getiriyor. Montrö Sözleşmesi'yle denetlediği boğazlardan geçişler, özellikle ‘gölge filo’yla mücadelede Ankara'nın hassasiyetini artırıyor. Türkiye, Rusya ile Ukrayna arasında arabuluculuk rolü üstlenirken, Batı yaptırımlarına tam olarak katılmaması nedeniyle ikili bir denge politikası yürütüyor. Bu denge, Karadeniz'deki enerji koridorlarının güvenliği ve tahıl anlaşmasının sürdürülebilirliği açısından önem taşırken, Ankara'nın hem Moskova'yla hem de Kiev'le ilişkilerini etkileyebilir.