Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya'nın doğu Ukrayna'daki bir alışveriş merkezine düzenlediği ve en az 16 kişinin ölümüne yol açan saldırıya yanıt vereceklerini açıkladı. Yerel yetkililer, aralarında iki çocuğun da bulunduğu dokuz kişinin kayıp olduğunu bildirdi. Saldırı, savaşın sivil altyapıyı hedef alan yeni bir aşamaya girdiğini gösteriyor.
Gelişmenin arka planı
Rus güçleri, Ukrayna'nın Poltava bölgesindeki Krementçuk kentinde bulunan bir alışveriş merkezine iki seyir füzesiyle saldırdı. Saldırıda en az 16 kişi hayatını kaybetti, 59 kişi yaralandı. Bölge valisi Dmytro Lunin, arama kurtarma çalışmalarının devam ettiğini ve enkaz altında kalanlar olabileceğini söyledi. Ukrayna ordusu, füzelerin Rus işgali altındaki Kharkiv bölgesinden fırlatıldığını ve saldırının 'kasıtlı olarak sivil bir hedefe yönelik' olduğunu belirtti. Rusya Savunma Bakanlığı ise saldırıyı doğrulamadı, ancak daha önce benzer saldırıları askeri tesisleri hedef aldıklarını iddia ederek savunmuştu.
Zelenski, yaptığı açıklamada, 'Rusya'nın terör saldırılarına kayıtsız kalmayacağız. Bu saldırı, Ukrayna halkına karşı işlenen bir suçtur ve uluslararası toplumun tepkisini hak etmektedir' dedi. Ayrıca, saldırının ardından ABD ve Avrupa Birliği'nden daha fazla savunma desteği talebinde bulundu. Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, saldırının Rusya'nın 'terörist devlet' olduğunun bir kanıtı olduğunu ve Batı'nın Ukrayna'ya daha ağır silahlar sağlaması gerektiğini vurguladı.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu saldırı, Rusya'nın savaşta sivil altyapıyı hedef alma stratejisinin bir parçası olarak görülüyor. Özellikle son haftalarda Rus güçleri, Ukrayna'nın enerji tesislerine ve ulaşım ağlarına yönelik saldırılarını artırdı. Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) ve Batılı ülkeler, saldırıyı kınayarak Ukrayna'ya hava savunma sistemleri ve diğer askeri teçhizat sevkiyatını hızlandırma sözü verdi.
Uluslararası Kızıl Haç Komitesi (ICRC) yetkilileri, alışveriş merkezine düzenlenen saldırının 'savaş hukukunun açık bir ihlali' olduğunu ve uluslararası insancıl hukuk kurallarının sivilleri ve sivil tesisleri hedef almayı yasakladığını hatırlattı. Avrupa Birliği Konseyi Başkanı Charles Michel, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, 'Bu korkunç saldırı, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü vahşi savaşın bir başka yüzüdür' ifadesini kullandı.
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, saldırıyı görüşmek üzere acil toplantı kararı aldı. Diplomatik kaynaklar, toplantıda Rusya'ya yönelik yeni yaptırımların gündeme gelebileceğini belirtiyor. Bu gelişmeler, savaşın diplomatik çözümünden ziyade tırmanma eğiliminde olduğunu gösteriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Ukrayna ve Rusya arasındaki savaşta arabuluculuk rolü üstlenen nadir ülkelerden biri. Bu saldırının ardından Türkiye'nin, insani yardım koridorlarının açılması ve ateşkes sağlanması için yürüttüğü diplomatik girişimlerin önemi daha da artıyor. Öte yandan, Türkiye'nin S-400 hava savunma sistemleri konusundaki tutumu ve Batı ile ilişkileri bu bağlamda yeniden değerlendirilebilir. Türkiye, Ukrayna'ya insansız hava aracı satışı yapmış ve iki ülke arasındaki askeri iş birliği devam etmektedir. Bu durum, Türkiye'nin bölgedeki stratejik konumunu güçlendirmekle birlikte, Rusya ile olan denge politikasını da zorlamaktadır. Ankara'nın, bu tür saldırıların ardından tarafları diyaloğa teşvik eden bir pozisyon alması bekleniyor.