İngiltere Yeşil Parti lideri Zack Polanski, Londra'da düzenlenen bir Yahudi toplumu seçim etkinliğinde Siyonizm'i ırkçılık biçimi olarak nitelendirdi ve kendisini anti-Siyonist ilan etti. Polanski'nin bu sözleri salondaki dinleyicilerden yuhalamalar ve tepkiler aldı. Etkinlik, İngiltere'de yaklaşan genel seçimler öncesinde siyasi partilerin Yahudi toplumuna yönelik tutumlarını sorgulayan bir dizi toplantıdan biriydi.
Açıklamanın Arka Planı ve Etkinlik Detayları
Zack Polanski, İngiltere'nin önde gelen siyasi partilerinden Yeşil Parti'nin eş lideri olarak görev yapıyor. Londra'daki etkinlik, Jewish Community Election Hustings adı altında düzenlenen ve farklı partilerin temsilcilerinin Yahudi seçmenlerle bir araya geldiği bir forumdu. Polanski'ye doğrudan "Siyonizm ırkçı mıdır?" sorusu yöneltildi. Polanski, "Eğer Siyonizm'i yerinden etme soykırımı olarak tanımlıyorsanız, ki öyle..." diyerek yanıt verdi ve Siyonizm'in ırkçı bir ideoloji olduğunu savundu. Bu sözler, salonda bulunan bazı katılımcılar tarafından yuhalanarak karşılandı.
Polanski'nin açıklamaları, İngiltere'de ana akım siyasetçiler arasında nadir görülen bir tutum olarak dikkat çekiyor. Siyonizm, Yahudi halkının kendi ulusal devletine sahip olma hakkını savunan bir hareket olarak tanımlanırken, eleştirmenler özellikle Filistin topraklarındaki yerleşim politikaları ve işgal nedeniyle Siyonizm'i ırkçılıkla ilişkilendirebiliyor. Ancak bu tür bir söylem, çoğu zaman antisemitizm suçlamalarıyla karşılaşıyor.
Yeşil Parti, son yıllarda Filistin yanlısı tutumuyla biliniyor. Parti içinde daha önce de benzer açıklamalar yapan isimler olmuştu. Polanski'nin bu çıkışı, parti içindeki tartışmaları yeniden alevlendirebilir. İngiliz Yahudi toplumu kuruluşları, açıklamayı kınadı ve Polanski'yi antisemitizmi normalleştirmekle suçladı. Öte yandan, Filistin yanlısı gruplar Polanski'ye destek vererek, Siyonizm eleştirisinin meşru bir siyasi pozisyon olduğunu savundu.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Polanski'nin açıklaması, İngiltere'deki genel seçim atmosferinde Yahudi toplumunun endişelerini artırabilir. İngiltere'de İşçi Partisi'nin eski lideri Jeremy Corbyn döneminde yaşanan antisemitizm tartışmaları hâlâ hafızalarda. Bu tür söylemler, İşçi Partisi'nin 2019 seçim yenilgisinde önemli rol oynamıştı. Polanski'nin çıkışı, Yahudi seçmenlerin Yeşil Parti'ye olan güvenini sarsabilir.
Uluslararası alanda ise Siyonizm karşıtlığı, özellikle 7 Ekim 2023 sonrası İsrail'in Gazze'ye yönelik askeri operasyonları sonrasında arttı. Birleşmiş Milletler ve çeşitli insan hakları örgütleri, İsrail'in uygulamalarını apartheid ve soykırım gibi terimlerle eleştirdi. Ancak Siyonizm'i ırkçılık olarak tanımlamak, 1975'te BM Genel Kurulu'nun kabul ettiği ve 1991'de yürürlükten kaldırılan bir kararla ilişkilendiriliyor. Bu karar, o dönemde yoğun tartışmalara yol açmıştı.
Avrupa'da aşırı sağ partilerin yükselişi ve İslamofobi'nin artışıyla birlikte, Siyonizm karşıtlığı ile antisemitizm arasındaki sınır tartışması yeniden gündemde. Polanski'nin açıklamaları, bu tartışmayı daha da alevlendirebilir. İngiltere'de ana akım medya, olayı geniş şekilde ele aldı ve farklı görüşlere yer verdi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Siyonizm'i resmi olarak ırkçılık olarak tanımlamasa da, İsrail'in Filistin politikalarını sert biçimde eleştirmekte ve iki devletli çözümü savunmaktadır. Polanski'nin açıklaması, Türkiye'deki Filistin yanlısı kamuoyu tarafından olumlu karşılanabilir. Ancak İngiltere'de antisemitizm tartışmalarını derinleştirmesi, Türkiye'nin Batı ile ilişkilerinde yeni bir gerilim yaratmaz. Türkiye, İngiltere ile ticari ve diplomatik bağlarını korurken, Filistin davasındaki tutumunu sürdürecektir. Bu tür açıklamalar, uluslararası kamuoyunda İsrail karşıtlığını besleyerek Türkiye'nin pozisyonunu güçlendirebilir.
