Asya piyasaları, haftaya Japonya Merkez Bankası'nın (BoJ) olası politika değişikliklerinin yaratabileceği yen dalgalanmalarına karşı temkinli bir başlangıç yaparken, ABD'den gelen güçlü tarım dışı istihdam verileri Federal Rezerv'in (Fed) faiz artırımına yönelik endişeleri bir süreliğine hafifletti. Bloomberg TV'nin 'The Asia Trade' programı, Tokyo ve Sidney stüdyolarından Shery Ahn ve Haidi Stroud-Watts'in sunumuyla, yatırımcıların odaklandığı kritik başlıkları masaya yatırıyor. Programda, haber yapıcılar ve sektör liderleriyle yapılan özel röportajlar ve derinlemesine analizler yer alıyor.
ABD İstihdam Verileri ve Fed'in Rotası
ABD Çalışma Bakanlığı'nın açıkladığı Haziran ayı tarım dışı istihdam verileri, beklentilerin üzerinde 280 bin kişilik bir artışa işaret ederek piyasalarda rahatlama yarattı. İşsizlik oranı yüzde 3,6'da sabit kalırken, ortalama saatlik kazançlardaki yıllık yüzde 4,2'lik artış ise enflasyonist baskılara işaret etmeye devam ediyor. Analistler, verinin Fed'in Temmuz ayı toplantısında faizleri sabit tutmasına olanak sağlayacak bir 'tatlı nokta' oluşturduğunu belirtiyor. Ancak, hizmet sektörü enflasyonundaki katılık ve ücret artışlarının enflasyon hedeflemesi üzerindeki etkisi, Fed Başkanı Jerome Powell'ın yıl sonuna kadar olası bir faiz artırımı sinyalini masada tutmasına yol açabilir. Piyasalar, şu an için Eylül ayında bir faiz indirimi olasılığını yüzde 60'ın üzerinde fiyatlarken, bu oran veri sonrası hafif geriledi.
Yen ve BoJ'un Kritik Kararı
Asya seansının en önemli gündem maddelerinden biri ise yenin geleceği. Japonya Merkez Bankası'nın Temmuz ayı sonundaki toplantısında, 10 yıllık devlet tahvili getiri eğrisi kontrolü (YCC) politikasında bir ayarlamaya gidebileceği yönündeki söylentiler, dolar/yen paritesini 160 seviyelerine kadar taşımıştı. BoJ'un geçen hafta gerçekleştirdiği beklenmedik tahvil alım operasyonları, piyasaları 'ters köşe' yaparak yeni haftada volatilite riskini artırdı. Uzmanlar, yenin aşırı değer kaybının Japonya'nın ithalat faturasını şişirdiğine ve hanehalkı harcamaları üzerindeki baskıyı artırdığına dikkat çekiyor. Tokyo Başbakanlık Ofisi'nden sızan haberlere göre, hükümet BoJ'dan daha aktif bir müdahale politikası talep ederken, merkez bankasının bağımsızlığı konusu da yeniden tartışmaya açılmış durumda. Bloomberg TV'de konuşan Saxo Capital Markets stratejisti Charu Chanana, 'BoJ'un yön değiştirmesi küresel bir taşıma ticaretinin çözülmesine yol açarak gelişmekte olan piyasalarda satış dalgası yaratabilir' uyarısında bulundu.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Asya'daki bu gelişmeler, küresel risk iştahını doğrudan etkiliyor. Çin'in ekonomik toparlanmasındaki yavaşlama ve emlak sektöründeki kriz, bölge ihracatçıları üzerinde baskı yaratırken, yenin değer kaybı Güney Kore wonu ve Tayvan doları gibi rakip para birimlerinde de zayıflamaya neden oluyor. Diğer yandan, Güneydoğu Asya ülkeleri (ASEAN) yatırımcılar için bir sığınak işlevi görürken, Singapur merkezli bankaların düşük faiz ortamında karlılıklarını koruma çabaları izleniyor. Enerji piyasalarında ise Brent petrol, OPEC+ üretim kesintileri ve Orta Doğu'daki jeopolitik risklerle 87 doların üzerinde dengelenirken, Asya'nın enerji ithalatçısı ekonomileri için yenin zayıflığı ek bir maliyet anlamına geliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Yen ve ABD doları arasındaki hareketler, gelişmekte olan piyasaların tamamını etkileyen küresel likidite koşullarını doğrudan şekillendiriyor. Türkiye gibi yüksek dış finansman ihtiyacı olan ülkeler için, Fed'in faiz indirim döngüsüne girme olasılığı kısa vadede sermaye girişlerini hızlandırabilir. Ancak, yen üzerindeki olası bir çözülme (unwind) gelişmekte olan para birimlerinde satış baskısı yaratabilir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) faiz politikasındaki sıkı duruşu, lirayı bu tür dış şoklara karşı kısmen koruyor olsa da, TL'nin yen karşısında değer kazanması ithalat maliyetlerini düşürmek açısından olumlu olacaktır. Özellikle Japonya'dan ithal edilen makine ve otomotiv parçaları düşünüldüğünde, yenin istikrar kazanması Türkiye'nin dış ticaret dengesi için önemli bir gösterge haline geliyor.