Küresel borsalar, yapay zeka (AI) sektöründe yaşanan sert satış dalgası ve petrol fiyatlarındaki ani yükselişin etkisiyle haftaya düşüşle başladı. Özellikle ABD'de teknoloji hisselerinde yoğunlaşan satış baskısı, Asya ve Avrupa piyasalarına da yayılırken, yatırımcılar yüksek enflasyon ve faiz artışı beklentileriyle riskli varlıklardan uzaklaşıyor. Brent petrolün varil fiyatının 90 doların üzerine çıkması, maliyet enflasyonu endişelerini körüklerken, merkez bankalarının para politikalarını sıkılaştırma olasılığı piyasalardaki belirsizliği artırıyor.
AI Hisselerinde Satış Dalgası
Teknoloji endekslerindeki düşüşte, son dönemde aşırı değerlendiği düşünülen yapay zeka şirketlerine yönelik kar satışları etkili oluyor. Özellikle Nvidia, Microsoft ve Alphabet gibi AI alanında lider konumdaki şirketlerin hisseleri, yatırımcıların sektördeki şişkin değerlemelere ilişkin endişeleriyle sert geriledi. Uzmanlar, AI balonu olarak nitelendirilen bu durumun, şirketlerin kârlılık beklentilerinin gerçekçi olmayabileceği yönündeki analizlerle tetiklendiğini belirtiyor. Öte yandan, ABD 10 yıllık tahvil faizlerinin yüzde 4,5 seviyesine yaklaşması, büyüme hisseleri üzerinde ek baskı oluşturuyor.
Petrol Fiyatlarındaki Yükseliş ve Enflasyon Endişeleri
Petrol fiyatları, OPEC+ ülkelerinin üretim kesintileri ve jeopolitik gerilimlerin etkisiyle son aylarda sürekli bir yükseliş trendinde. Brent petrolün varil fiyatı, arz daralması ve talep beklentilerinin etkisiyle 90 doların üzerine çıkarak 2024 yılının en yüksek seviyelerine ulaştı. Artan enerji maliyetleri, özellikle gelişmekte olan ülkelerde enflasyonu yeniden canlandırabileceği endişesine yol açıyor. Merkez bankalarının faiz indirim beklentilerini geciktiren bu durum, borsalarda satış baskısını daha da artırıyor. Küresel ekonomide yavaşlama sinyallerine rağmen petrol fiyatlarının yukarı yönlü seyri, yatırımcıların risk iştahını olumsuz etkiliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Küresel piyasalardaki bu dalgalanma, Türkiye ekonomisi için dolaylı etkiler doğurmaktadır. Artan petrol fiyatları, Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkelerin cari açığını büyütebilir ve enflasyonist baskıyı artırabilir. Ayrıca, ABD ve Avrupa borsalarındaki düşüşler, gelişmekte olan piyasalara yönelik sermaye akışlarını olumsuz etkileyebilir. Yapay zeka hisselerindeki düzeltme ise, Türkiye'nin teknoloji ve savunma sanayiinde ihracatını artırmayı planladığı bir dönemde, küresel teknoloji yatırımlarında temkinli bir sürece işaret etmektedir. Bu bağlamda, Merkez Bankası'nın para politikasında sıkı duruşunu koruması ve enerji maliyetlerini kontrol altında tutacak önlemler alması önem kazanmaktadır.