Yapay zeka şirketlerindeki aşırı değerlenmeye ilişkin artan endişeler, Pazartesi günü Nasdaq'ın yüzde 3,2 oranında değer kaybetmesine neden oldu. Teknoloji endeksindeki bu düşüş, yatırımcıların 'AI balonu' olarak adlandırılan spekülatif bir ortamın varlığına dair giderek daha fazla uyarı yapmasıyla tetiklendi. New York, Londra ve Tokyo borsalarında işlem gören büyük teknoloji devlerinin hisseleri, özellikle yapay zeka odaklı şirketlerde haftalardır süren yükselişin ardından sert bir düzeltme yaşadı.
Spekülasyon mu, Reel Değer mi?
Yatırım bankaları ve finans uzmanları, son aylarda ChatGPT gibi yapay zeka uygulamalarının popülerleşmesiyle birlikte ilgili hisselerde yaşanan yükselişin sürdürülemez olduğunu belirtiyor. Analistler, yapay zeka sektöründeki şirketlerin gelirlerinin henüz bu değerlemeleri haklı çıkaracak düzeyde olmadığını vurguluyor. Örneğin, Nvidia ve diğer çip üreticileri son bir yılda üç katına çıkarken, sektörün toplam karlılığı ancak yüzde 50 arttı.
Öte yandan, Federal Rezerv'in faiz politikasına ilişkin belirsizlikler de piyasaları tedirgin ediyor. Enflasyon verilerinin beklenenden yüksek gelmesi, merkez bankasının faiz indirimlerini erteleyebileceği endişesini körüklüyor. Bu durum, özellikle yüksek büyüme vaat eden ancak kırılgan olan teknoloji hisselerini olumsuz etkiliyor. Pazartesi günkü satış dalgasında Tesla, Amazon ve Meta gibi şirketlerin hisseleri yüzde 4 ila 6 arasında değer kaybetti.
Küresel Yansımalar ve Asya Piyasaları
ABD'deki düşüş, Asya borsalarına da yansıdı. Tokyo Nikkei endeksi yüzde 2,1, Güney Kore Kospi ise yüzde 1,8 oranında geriledi. Çin'de ise teknoloji hisselerine yönelik düzenleme endişeleriyle birlikte düşüş daha sınırlı kaldı. Japon teknoloji devi SoftBank, yapay zeka yatırımlarına ilişkin kaygılarla birlikte yüzde 5,4 değer kaybetti.
Avrupa'da teknoloji endeksi Stoxx 600 Technology, yüzde 2,5 düşüşle günü tamamladı. Almanya'nın SAP ve Hollanda'nın ASML gibi yapay zeka tedarik zincirinde yer alan şirketleri, satış dalgasından en çok etkilenenler arasında yer aldı. Analistler, bu düşüşün bir 'düzeltme' mi yoksa daha derin bir çöküşün başlangıcı mı olduğunu değerlendiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Küresel teknoloji hisselerindeki bu düşüş, Türkiye'de BIST 100'de işlem gören teknoloji şirketlerini de sınırlı ölçüde etkileyebilir. Ancak Türkiye piyasasının küresel teknoloji devlerine doğrudan bağlantısı sınırlı olduğundan, etki şimdilik psikolojik düzeyde kalabilir. Bununla birlikte, yapay zeka balonunun patlaması halinde, Türkiye'nin yapay zeka yatırımlarını teşvik eden politikaları sekteye uğrayabilir. Ayrıca, Türkiye'nin teknoloji ihracatı ve girişim ekosistemi, küresel risk iştahındaki azalmadan olumsuz etkilenebilir. Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın bu gelişmeleri yakından izlemesi ve yerli teknoloji şirketlerine yönelik destek mekanizmalarını güçlendirmesi önem taşıyor.
