İngiltere merkezli tanınmış Çinli aktivist Apple Peiqing Ni, X (eski Twitter) platformunda kendisini rastgele cinsel ilişkiye giren bir uyuşturucu bağımlısı olarak gösteren deepfake görüntülerle hedef alındı. Ancak X, söz konusu içeriklerin platform kurallarını ihlal etmediğini belirterek şikayeti reddetti. Olay, Tiananmen Meydanı katliamının yıl dönümünde Ni'nin paylaşım yapmasının ardından başladı. Bir hesap, Ni'nin yüzünü müstehcen sahnelerle birleştirerek oluşturduğu deepfake videoları yayımladı. Ni, bu içeriklerin taciz ve istismar niteliği taşıdığını belirterek X'e şikayette bulundu. X'in müşteri hizmetleri, otomatik bir yanıtla içeriklerin mevcut kurallar kapsamında kaldırılamayacağını bildirdi.
Gelişmenin arka planı
Apple Peiqing Ni, Çin hükümetini eleştiren açıklamalarıyla tanınan bir aktivist. Tiananmen Meydanı anması sonrası hedef alınması, Çin yönetimine yakın çevrimiçi grupların koordineli saldırılarına işaret ediyor. Ni, deepfake görüntülerin kadın düşmanı bir söylemle üretildiğini ve kendisini itibarsızlaştırmayı amaçladığını söyledi. X'in bu tür içeriklere karşı net bir politika izlememesi, dijital şiddetle mücadelede platformların sorumluluğunu yeniden gündeme getirdi. Uzmanlar, deepfake teknolojisinin kadın aktivistleri hedef almak için giderek daha fazla kullanıldığını belirtiyor. X'in sahibi Elon Musk'ın ifade özgürlüğü vurgusu, nefret söylemi ve taciz içeren içeriklere karşı daha gevşek bir denetim uygulandığı eleştirilerine yol açıyor. Ni'nin durumu, bu politikanın somut bir örneği olarak görülüyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Deepfake saldırıları, yalnızca bireysel bir taciz vakası değil, aynı zamanda Çin diasporası üzerindeki baskının bir parçası. Çin yönetimi, yurtdışındaki muhalif sesleri susturmak için dijital tacizi bir araç olarak kullanmakla suçlanıyor. X'in bu tür içeriklere müdahale etmemesi, platformun otoriter rejimlerin baskıcı taktiklerine zemin hazırladığı anlamına geliyor. Küresel çapta deepfake düzenlemeleri henüz emekleme aşamasında. Avrupa Birliği'nin Dijital Hizmetler Yasası gibi adımlar, platformları zararlı içeriklere karşı daha hızlı harekete geçmeye zorluyor. Ancak İngiltere ve ABD gibi ülkelerde yasal boşluklar devam ediyor. Bu durum, Çin'in Batı'daki muhaliflere yönelik baskısını dijital alanda da sürdürebilmesine olanak tanıyor. Kadın aktivistlerin hedef alınması, toplumsal cinsiyet temelli dijital şiddetin yaygınlaştığını gösteriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu olay, Türkiye'nin de maruz kaldığı dijital taciz ve dezenformasyon sorunlarına ışık tutuyor. Türkiye'de muhalif gazeteciler ve aktivistler, özellikle sosyal medyada deepfake ve itibarsızlaştırma kampanyalarıyla sıkça hedef alınıyor. X'in bu tür içeriklere karşı yetersiz denetimi, Türk kullanıcılar için de risk oluşturuyor. Avrupa Birliği ile uyum sürecinde olan Türkiye, Dijital Hizmetler Yasası benzeri düzenlemeleri değerlendirebilir. Ayrıca Çin'in küresel dijital baskı taktiklerine karşı uluslararası işbirliği önem kazanıyor. Türkiye, dijital şiddetle mücadelede bölgesel bir lider rolü üstlenebilir ve bu tür olayların önüne geçmek için yasal altyapısını güçlendirmelidir.
