Hindistan Savunma Bakanı R.K. Singh, ülkesinin Vietnam ile BrahMos süpersonik seyir füzesi tedarikine ilişkin anlaşmayı imzaladığını, Endonezya ile ise sürecin son aşamada olduğunu duyurdu. Singh'in bu açıklaması, Hindistan'ın savunma ihracatında Asya-Pasifik bölgesine yönelik stratejik hamlelerini ortaya koyarken, bölgesel güç dengelerinde yeni bir sayfa açıyor. Hindistan ve Rusya ortak yapımı BrahMos füzesinin Vietnam'a satışı, Çin'in Güney Çin Denizi'ndeki hakimiyetine karşı bir denge unsuru olarak değerlendiriliyor.
Gelişmenin arka planı
BrahMos füzeleri, ses hızının 2,8 katına ulaşabilen hızı ve 300 kilometre menzili ile dikkat çekiyor (Hindistan'ın füze teknolojisi kontrol rejimine katılımı sonrası menzil 400 km'den 300 km'ye düşürüldü). Hindistan ile Vietnam arasındaki savunma iş birliği, özellikle deniz güvenliği alanında son yıllarda hız kazandı. Singh'in açıklaması, Mart 2024'te Endonezya'nın BrahMos alımı için mutabakat zaptı imzaladığı haberlerini doğruluyor. Endonezya, Güneydoğu Asya'da BrahMos'u satın alan ikinci ülke olmaya hazırlanıyor (ilk ülke Filipinler). Filipinler, 2022'de 375 milyon dolar değerinde üç batarya BrahMos sipariş etmişti.
Singh, bu açıklamayı Hindistan'ın başkenti Yeni Delhi'de düzenlenen bir savunma sanayii fuarında yaptı. Fuarda ayrıca Hindistan'ın yerli savunma üretimindeki ilerlemeleri ve ihracat hedefleri de tanıtıldı. Hindistan, 2025-26 yılına kadar savunma ihracatını 5 milyar dolara çıkarmayı hedefliyor.
Bölgesel veya küresel boyut
BrahMos füzelerinin Vietnam ve Endonezya'ya satışı, yalnızca ticari bir anlaşma değil, aynı zamanda jeopolitik bir mesaj niteliği taşıyor. Çin, Güney Çin Denizi'ndeki iddiaları nedeniyle Vietnam ile doğrudan karşı karşıya gelirken, Endonezya da Natuna Adaları çevresindeki münhasır ekonomik bölgesinde Çin balıkçı tekneleriyle sık sık yaşanan ihtilaflarla gündeme geliyor. Hindistan, bu ülkelere gelişmiş füze teknolojisi sağlayarak, Çin'in bölgedeki askeri yayılmacılığına karşı bir caydırıcılık oluşturmayı hedefliyor.
Öte yandan, ABD ve müttefikleri, Hint-Pasifik bölgesinde Çin'in etkisini dengelemek için Hindistan'ı stratejik bir ortak olarak görüyor. BrahMos anlaşmaları, ABD'nin de dolaylı olarak desteklediği bir adım olarak yorumlanıyor; zira ABD, Hindistan'ın savunma sanayiindeki bağımsız hamlelerini kendi çıkarlarına uygun buluyor. Rusya ile ortak üretim yapılan BrahMos'un bu ülkelere satışı, Moskova'nın da Asya-Pasifik'teki etkinliğini artırıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin savunma sanayii ihracat stratejisi açısından önemli bir referans noktası oluşturuyor. Türkiye de Bayraktar TB2 ve Akıncı gibi insansız hava araçlarıyla benzer bir pazar stratejisi izliyor. BrahMos'un Vietnam'a satışı, deniz güvenliği odaklı füze sistemlerine olan talebi gösteriyor. Türkiye, kendi seyir füzesi SOM ve denizden karaya Atmaca gibi projelerle bu pazara girebilir. Ayrıca, Hindistan'ın Çin'e karşı Vietnam'ı desteklemesi, Doğu Akdeniz ve Güney Asya'daki güç dengelerini dolaylı olarak etkileyebilir. Türkiye'nin Çin ile ilişkileri ve Hint-Pasifik stratejisi bağlamında, bu tür anlaşmaları yakından takip etmesi faydalı olacaktır.
