Ukrayna, Rusya'nın geniş çaplı işgali altında demiryolu ağını kesintisiz çalıştırmak için olağanüstü önlemler alıyor. Şirket yetkilileri, kurşun geçirmez yelek giyen makinistler, karartılmış vagonlar ve gece seferleriyle Putin'in hedeflerini boşa çıkarıyor. Başkent Kiev'den yapılan açıklamaya göre, savaşın başlangıcından bu yana trenler hem sivil tahliyeler hem de askeri lojistik için hayati önem taşıyor. Ukrayna Demiryolları (Ukrzaliznytsia) Başkanı Oleksandr Kamyshin, "Demiryollarımız savaşın can damarı. Onu durdurmak, Ukrayna'yı durdurmak demektir" dedi.
Demiryolları Savaşın Can Damarı
Rusya'nın 24 Şubat 2022'de başlattığı işgalin ilk günlerinden itibaren Ukrayna demiryolları, milyonlarca insanın güvenli bölgelere tahliyesinde ve askeri malzeme sevkiyatında kilit rol oynadı. Ukrzaliznytsia verilerine göre, savaşın ilk altı ayında 4 milyondan fazla kişi trenlerle batıya taşındı. Şirket, aynı zamanda yüzlerce ton insani yardım ve silahı cephe hattına ulaştırdı. Ancak Rusya, bu lojistik ağını hedef almaktan çekinmedi. Füze saldırıları ve sabotaj girişimleriyle hatlar sık sık kesintiye uğradı. Buna rağmen Ukraynalı demiryolcular, hızlı onarımlarla hatları saatler içinde yeniden açtı.
Demiryolu personeli, artık kurşun geçirmez yelekler ve çelik başlıklarla görev yapıyor. Vagonlar ise olası saldırılara karşı karartılıyor ve gece seferleri tercih ediliyor. Ukrzaliznytsia, ayrıca lokomotifleri ve istasyonları korumak için mobil hava savunma birimleriyle işbirliği yapıyor. Kamyshin, "Her sefer bir risk, ama her sefer aynı zamanda bir zafer" ifadesini kullandı.
Uluslararası Destek ve Lojistik Zorluklar
Ukrayna'nın demiryolu direnişi, Batılı müttefiklerin de dikkatini çekti. ABD ve Avrupa Birliği, rayların onarımı ve yeni vagon temini için fon sağladı. NATO, demiryolu altyapısının korunması için istihbarat paylaşımında bulunuyor. Ancak Ukrayna, hâlâ ciddi lojistik zorluklarla karşı karşıya. Rusya'nın Karadeniz'deki ablukası nedeniyle deniz yoluyla yapılan sevkiyatlar aksadı; bu da demiryoluna olan bağımlılığı artırdı. Ukrayna, tahıl ihracatını da demiryolu üzerinden Avrupa'ya yönlendirmeye çalışıyor. Bu durum, küresel gıda krizini hafifletme çabalarına katkı sağlıyor.
Uzmanlar, Ukrayna'nın demiryolu stratejisinin savaşın seyrini değiştirebileceğini belirtiyor. Rusya, enerji altyapısını vurarak Ukrayna'yı kış aylarında zor durumda bırakmayı hedefliyor; ancak demiryollarının kesintisiz çalışması, hem sivil direnci hem de askeri ikmal hatlarını ayakta tutuyor. Ukrayna Demiryolları, şu anda günde ortalama 1.500 yolcu treni ve 300 yük treni işletiyor. Bu, savaş öncesi kapasitenin yaklaşık %70'i anlamına geliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ukrayna'nın demiryolu direnişi, Türkiye'nin bölgesel lojistik ve enerji güvenliği açısından önemli sonuçlar doğuruyor. Türkiye, Karadeniz'deki savaş nedeniyle alternatif ticaret koridorlarına yöneldi; Ukrayna demiryollarının ayakta kalması, Orta Asya ve Çin'e uzanan Orta Koridor'un istikrarı için kritik. Ayrıca Türk şirketleri, Ukrayna'nın yeniden inşasında demiryolu projelerinde yer alabilir. Savaşın uzaması, Türkiye'nin enerji ve tahıl ithalatında çeşitlendirmeyi zorunlu kılıyor. Ukrayna demiryollarının kesintisiz işlemesi, küresel gıda fiyatlarını dengelemede ve Türkiye'nin tahıl koridoru diplomasisinde elini güçlendiriyor.