Rusya'nın ikinci büyük kenti St. Petersburg ve çevresi, Ukrayna'nın savaş boyunca bölgeye yönelik en büyük insansız hava aracı (İHA) saldırısıyla sarsıldı. Rus yetkililer, saldırıyı 'benzeri görülmemiş' olarak nitelendirirken, Leningrad bölgesi valisi ilk kez halkı evde kalmaya çağırdı. Yetkililere göre, onlarca Ukrayna İHA'sı kent ve çevresindeki askeri ve altyapı hedeflerini vurmaya çalıştı.
Gelişmenin arka planı
Saldırı, Rusya-Ukrayna savaşının üçüncü yılına yaklaşırken, Kiev'in uzun menzilli İHA kabiliyetindeki artışı gözler önüne seriyor. St. Petersburg, savaş boyunca genellikle güvenli bir bölge olarak görülüyordu. Ancak Ukrayna, son aylarda Rusya'nın derinliklerindeki hedefleri vurabilmek için yerli üretim uzun menzilli İHA'lar geliştirdi. Saldırıda kullanılan İHA'ların menzilinin 1.000 kilometreyi aştığı tahmin ediliyor. Rus hava savunma sistemleri çok sayıda İHA'yı düşürdüğünü açıklasa da, bazı patlamaların kent merkezinde duyulduğu bildirildi. Leningrad bölgesi valisi Aleksandr Drozdenko, 'Daha önce hiç bu kadar büyük bir saldırıyla karşılaşmamıştık. Vatandaşlarımızın güvenliği için evde kalmalarını istiyoruz' dedi.
Saldırının hemen ardından St. Petersburg'daki Pulkovo Havalimanı geçici olarak uçuşlara kapatılırken, kentteki kritik altyapı tesislerinde güvenlik önlemleri artırıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, çoğu kent dışında olmak üzere toplam 25 İHA'nın imha edildiğini duyurdu. Ukrayna tarafı ise saldırının ayrıntılarına ilişkin resmi bir açıklama yapmadı, ancak askeri kaynaklar hedeflerin arasında St. Petersburg'daki bir askeri fabrika ve yakıt deposu olduğunu öne sürdü.
Bölgesel ve küresel boyut
Saldırı, savaşın Moskova ve çevresine sıçramasının ardından Rusya'nın ikinci büyük kentini de hedef haline getiriyor. St. Petersburg, Baltık Denizi kıyısındaki stratejik konumuyla Rus donanmasının önemli üslerine ev sahipliği yapıyor. Ayrıca kent, Rusya'nın Avrupa ile ticaretinde kritik bir liman rolü oynuyor. Ukrayna'nın bu tür saldırılarla Rusya'nın lojistik hatlarını bozmayı ve savaşın maliyetini artırmayı hedeflediği belirtiliyor. Batılı analistler, Ukrayna'nın yerli savunma sanayisindeki gelişmeler sayesinde artık Rusya'nın derinliklerindeki hedefleri vurabildiğini, bunun savaşın seyrini değiştirebilecek bir yetenek olduğunu vurguluyor.
Öte yandan, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in saldırıyı 'terör eylemi' olarak nitelendirmesi bekleniyor. Rusya'nın Ukrayna'nın enerji altyapısına yönelik saldırılarına karşılık olarak Ukrayna'nın bu tür hamleler yaptığı değerlendiriliyor. Saldırı, NATO ülkelerinin Baltık bölgesindeki güvenlik endişelerini de artırabilir. Estonya, Letonya ve Litvanya gibi Baltık ülkeleri, benzer saldırılara karşı hava savunma kapasitelerini güçlendirme ihtiyacı hissedebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ukrayna'nın St. Petersburg'a düzenlediği bu büyük İHA saldırısı, savaşın Ukrayna lehine yeni bir boyut kazandığını gösteriyor. Türkiye, savaşın başından beri Ukrayna'ya Bayraktar TB2 gibi İHA'lar sağlayarak Kiev'in savunma kapasitesine katkıda bulunmuştu. Bu saldırıda kullanılan İHA'ların yerli Ukrayna yapımı olması, Ankara'nın teknoloji transferi ve savunma sanayii işbirliği stratejisinin dolaylı bir yansıması olarak okunabilir. Türkiye'nin Karadeniz'deki güvenlik çıkarları göz önüne alındığında, Rusya'nın tepkisi ve savaşın tırmanması, özellikle Montrö Boğazlar Sözleşmesi ve bölgesel dengeler açısından yakından izlenmelidir. Ayrıca, bu tür saldırıların enerji ve ticaret yollarını etkilemesi Türkiye ekonomisi için risk oluşturabilir.
