Türk komedyen Deniz Göktaş, 27 Şubat Perşembe günü İstanbul Havalimanı'nda gözaltına alındı. 32 yaşındaki sanatçı, YouTube kanalında yayınladığı bir stand-up gösterisinin ardından "dini değerleri alenen aşağılama" ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a hakaret suçlamalarıyla karşı karşıya. Gözaltı işlemi, yurt dışı seyahati öncesinde gerçekleşti.
Gözaltı ve suçlamaların arka planı
Deniz Göktaş, 27 Şubat'ta İstanbul Havalimanı'nda pasaport kontrolü sırasında durduruldu ve gözaltına alındı. Göktaş'ın avukatı Cemre İlban, müvekkili hakkında "halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama", "dini değerleri alenen aşağılama" ve "Cumhurbaşkanı'na hakaret" suçlamalarıyla soruşturma başlatıldığını doğruladı. Gözaltı kararının, Göktaş'ın iki gün önce YouTube'da yayınladığı bir stand-up videosuyla ilgili olduğu belirtiliyor.
Göktaş, daha önce de benzer suçlamalarla karşılaşmıştı. 2023 yılında İstanbul'da bir mekanda sahnelediği gösteri nedeniyle hakkında soruşturma açılmış, ancak dava açılmamıştı. Sanatçı, özellikle dini ve siyasi figürleri hicveden mizahıyla tanınıyor. Gösterilerinde sıklıkla toplumsal tabuları ve siyasi iktidarı eleştiren Göktaş, sosyal medyada geniş bir takipçi kitlesine sahip.
Bölgesel ve küresel boyut
Türkiye'de ifade özgürlüğü ve mizahın sınırları, özellikle son yıllarda sıkça tartışılan konular arasında yer alıyor. 5651 sayılı İnternet Yasası ve Türk Ceza Kanunu'nun 125. maddesi kapsamında, kamu görevlilerine hakaret suçlamaları sıkça gündeme geliyor. Uluslararası Af Örgütü, Sınır Tanımayan Gazeteciler ve diğer insan hakları örgütleri, Türkiye'de ifade özgürlüğünün giderek kısıtlandığına dair raporlar yayınlıyor. Göktaş'ın gözaltına alınması, mizah ve hiciv yoluyla siyasi eleştirinin cezalandırıldığına dair endişeleri yeniden alevlendirdi. Avrupa Birliği ve ABD Dışişleri Bakanlığı, benzer davalarda daha önce Türkiye'yi uyarmıştı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu olay, Türkiye'de ifade özgürlüğü ve hukuk devleti ilkeleri açısından endişe verici bir gelişme olarak değerlendirilebilir. Sanatçı ve mizahçıların siyasi eleştirileri nedeniyle yargılanması, uluslararası alanda Türkiye'nin imajına zarar verebilir. Ayrıca, bu tür davalar, ülkedeki demokratik standartlar ve insan hakları karnesi açısından olumsuz bir tablo çizmektedir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin geçmişte Türkiye aleyhine verdiği ifade özgürlüğü kararları, benzer davalarda emsal teşkil edebilir. Türkiye'nin AB üyelik süreci ve Batı ile ilişkilerinde bu tür vakaların sıklığı, güvenilirlik ve hukukun üstünlüğü tartışmalarını derinleştirebilir.
