ABD Başkanı Donald Trump, yerel saatle 15.00'te yapacağı açıklamada kömür santrallerini canlandırmak ve kömür ihracatını artırmak için 700 milyon dolarlık yeni bir paketi duyuracak. Beyaz Saray yetkilileri, fonların enerji güvenliği ve istihdam yaratma hedefleri doğrultusunda kullanılacağını belirtiyor. Karar, kömür fiyatlarının ve stoklarının yükselmesine neden olurken, çevre gruplarından sert tepki geliyor.
Gelişmenin arka planı
Trump yönetimi, seçim vaatleri arasında yer alan kömür sektörünü yeniden canlandırma hedefi doğrultusunda önemli bir adım atıyor. 700 milyon dolarlık fon, hem mevcut kömür santrallerinin modernizasyonu hem de yeni ihracat terminallerinin inşası için kullanılacak. Beyaz Saray Sözcüsü Sean Spicer, “Kömür, Amerikan enerji bağımsızlığının temel taşıdır. Bu yatırım, binlerce iş yaratacak ve ülkemizi daha güçlü kılacak” dedi.
Enerji Bakanlığı verilerine göre, son iki ay içinde kömür stokları yüzde 12 artış gösterdi. Yatırımcılar, hükümetin sektöre verdiği desteğin süreceği beklentisiyle kömür şirketlerinin hisselerine yöneldi. Özellikle Peabody Energy ve Arch Coal gibi büyük şirketlerin hisseleri yüzde 5 ila 8 arasında değer kazandı.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu hamle, küresel iklim değişikliğiyle mücadele çabalarına darbe vuruyor. Paris İklim Anlaşması’ndan çekilen ABD, şimdi de fosil yakıtlara yatırım yaparak emisyon hedeflerini zorlaştırıyor. Avrupa Birliği ve Çin, temiz enerjiye geçişte hız kesmezken Trump’ın kömür politikası uluslararası eleştirilere yol açıyor. Çin’in kömür tüketimini azaltma planlarına rağmen, ABD’nin ihracat artışı özellikle Asya pazarlarında rekabeti kızıştıracak.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, enerji ithalatındaki bağımlılığı azaltmak için yerli kömür üretimini artırma politikası izliyor. ABD’nin kömür ihracatını artırması, küresel fiyatları aşağı çekebilir ve Türkiye’nin ithalat maliyetini düşürebilir. Ancak çevre standartları ve karbon emisyonu taahhütleri göz önüne alındığında, Türkiye’nin bu fırsatı değerlendirirken iklim hedefleriyle uyumlu bir denge kurması gerekiyor.
