ABD Başkanı Donald Trump, Yemen merkezli Husilerin Kızıldeniz'deki petrol tankerlerine füzeli ve insansız hava aracıyla düzenlediği son saldırıların ardından gruba karşı 'büyük askeri ceza' uygulanması tehdidinde bulundu. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, Husilerin uluslararası deniz ticaretini hedef alan eylemlerine karşılık verileceği belirtildi. Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, 'Husilere yönelik çok büyük bir askeri ceza verilecek. Bu saldırıların devam etmesi kabul edilemez' ifadelerini kullandı. Husiler ise saldırıların İsrail'in Gazze'deki operasyonlarına misilleme olduğunu savunuyor.
Kızıldeniz'de tansiyon yükseliyor
Son haftalarda Husilerin Kızıldeniz'de ticari gemilere yönelik saldırıları uluslararası toplumun tepkisini çekiyor. Grubun balistik füzeler ve kamikaze dronlarla gerçekleştirdiği eylemler, küresel tedarik zincirlerinde aksamalara yol açıyor. Özellikle petrol tankerlerine yönelik saldırılar, bölgede deniz güvenliğini tehdit ediyor. Husiler, İran'ın desteğiyle geliştirdikleri silahlarla, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'ni hedef alan bir dizi operasyon düzenlemişti. Ancak son saldırılar, İsrail-Hamas savaşının bir yansıması olarak yorumlanıyor. Husilerin sözcüsü Yahya Saree, 'Kızıldeniz'deki tüm İsrail bağlantılı gemileri hedef alacağız' açıklamasında bulunarak, İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırıları durdurulana kadar eylemlerin süreceğini duyurdu.
Bölgesel ve küresel boyut
Kızıldeniz, dünya ticaretinin yaklaşık yüzde 12'sinin geçtiği stratejik bir su yolu. Husilerin saldırıları, küresel petrol fiyatlarında dalgalanmaya neden oluyor. ABD öncülüğünde oluşturulan deniz koalisyonu, bölgede güvenliği sağlamak için devriye faaliyetlerini artırdı. Ancak Husilerin İran'dan aldığı askeri destek, krizi daha da karmaşık hale getiriyor. İran, Husilere yönelik suçlamaları reddederken, Tahran'ın bölgedeki vekil güçler üzerindeki etkisi sorgulanıyor. Suudi Arabistan ise Yemen'deki iç savaşta Husilerle müzakere sürecini sürdürürken, Kızıldeniz'deki gelişmeleri yakından takip ediyor. Uzmanlar, Trump'ın tehdidinin doğrudan bir askeri müdahaleye dönüşmesi halinde bölgesel istikrarın daha da bozulabileceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kızıldeniz'deki gerginlik, Türkiye için hem ekonomik hem de güvenlik açısından kritik önem taşıyor. Türkiye, enerji ihtiyacının önemli bir kısmını ithal ediyor ve bu rotadaki tıkanmalar, enerji maliyetlerini artırarak enflasyonist baskıyı derinleştirebilir. Ayrıca Türk ticaret gemileri de bölgeden geçiyor; olası bir kazaya uğrama riski, deniz ticaretini olumsuz etkileyebilir. Ankara, İran'la işbirliği yaparken Suudi Arabistan ve Körfez ülkeleriyle de dengeli ilişkiler yürütüyor. Bu krizde Türkiye'nin, hem uluslararası deniz hukukunu koruma hem de insani krizi (Gazze) gözeten bir duruş sergilemesi bekleniyor. Filistin davasına duyarlı kamuoyu da hükümetin Husileri koşulsuz kınamasını zorlaştırıyor. Sonuçta Türkiye, bölgesel istikrar için diplomatik çabalara katkı vermeye çalışacaktır.
