Eski ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile arasındaki siyasi gerilimin odağında yer alan yeni bir açıklamada, "Eğer ben olmasaydım, İsrail diye bir devlet olmazdı" ifadesini kullandı. Trump, bu sözleriyle Netanyahu yönetimine karşı sert bir mesaj verirken, aynı zamanda kendisinin İran'a karşı savaşı başlatmakla suçlanmasına da yanıt verdi. Trump, Netanyahu'nun kendisini "kandırarak" bu savaşa sürüklediği iddialarını kesin bir dille reddetti. İki lider arasındaki bu söz düellosu, ABD-İsrail ilişkilerinin yanı sıra Orta Doğu'da yeni bir krizin fitilini ateşleyebilir.
Trump'ın Netanyahu'ya Sert Yanıtı
Eski Başkan, yaptığı açıklamada İsrail'in varlığının kendisine bağlı olduğunu ima ederek, "Onlar (İsrail) bugün varlar çünkü ben onları korudum. Netanyahu bunu asla unutmamalı" dedi. Trump, Oval Ofis'teki döneminde Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıması ve İran nükleer anlaşmasından çekilmesi gibi adımlarla İsrail'e destek verdiğini hatırlattı. Ancak Netanyahu ile son dönemde yaşanan anlaşmazlıklar, özellikle 2020 ABD başkanlık seçim sonuçlarına ilişkin Netanyahu'nun tutumu nedeniyle derinleşmişti.
Trump, ayrıca kendisinin İran'a savaş açma niyetiyle hareket etmediğini, aksine barışı sağlamak için çalıştığını öne sürdü. Netanyahu'nun kendisini savaşa çektiği yönündeki iddiaları "tamamen asılsız" olarak niteleyen Trump, "Benim yönetimim savaş istemiyordu. Aksine, İbrahim Anlaşmaları ile barışı getirdik" ifadelerini kullandı. Ancak Ocak 2020'de İranlı General Kasım Süleymani'nin öldürülmesiyle başlayan gerilim, Trump'ın barışçıl söylemiyle çelişen bir tablo oluşturuyor.
İddialar ve Gerçekler: Savaşın Arkasında Kim Var?
Netanyahu'nun Trump'ı İran'la savaşa "kandırdığı" iddiası, özellikle Amerikan basınında sıkça dile getiriliyor. İddiaya göre, Netanyahu, Trump'ın çevresini etkileyerek Süleymani'nin öldürülmesini sağladı ve böylece İran'ı savaşa sürükledi. Trump ise bu iddiayı reddederken, kendisinin her zaman barıştan yana olduğunu, ancak İran'ın provokasyonlarına karşı koymak zorunda kaldığını savunuyor. Trump'ın İran'a yönelik maksimum baskı politikası, Tahran yönetimini zor durumda bırakmasına karşın, tam bir savaşın önüne geçmeyi başarmıştı.
Öte yandan, Trump ve Netanyahu arasındaki bu söz savaşı, Cumhuriyetçi Parti içindeki güç dengelerini de etkiliyor. 2024 seçimlerine hazırlanan Trump, İsrail yanlısı seçmenleri kaybetmemeye çalışırken, Netanyahu ise kendi siyasi geleceği için mücadele ediyor. İki lider arasındaki bu derin ayrılık, ABD-İsrail ilişkilerinde yeni bir dönemin habercisi olabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Trump ve Netanyahu arasındaki bu tartışma, Türkiye'nin Orta Doğu politikası açısından dolaylı da olsa önem taşıyor. ABD-İsrail ilişkilerindeki olası bir soğuma, bölgede yeni dengeler yaratabilir. Türkiye, özellikle Doğu Akdeniz'deki enerji kaynakları ve Filistin meselesi gibi konularda İsrail ile rekabet halindedir. Bu dönemde ABD'nin İsrail'e verdiği desteğin azalması, Türkiye'ye bölgesel etkinliğini artırma fırsatı sunabilir. Ancak aynı zamanda, İran'la yaşanacak bir savaşın bölgeyi istikrarsızlaştırmasından endişe eden Türkiye, savaş retoriğinin yumuşamasını olumlu karşılayabilir. Sonuç olarak, Ankara'nın bu gelişmeyi dikkatle takip etmesi ve olası senaryolara hazırlıklı olması gerekmektedir.
