Eski ABD Başkanı Donald Trump'ın, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya yönelik olarak İsrail askerlerinin Suriye ve Lübnan'daki işgal bölgelerinden çekilmesi talebinde bulunduğu ortaya çıktı. Trump'ın Netanyahu'ya 'Orada olmanızı istemiyorlar' dediği belirtiliyor. İsrail, uluslararası kamuoyunun yoğun tepkisine rağmen güney Lübnan ve Suriye'de geniş toprak parçalarını işgal altında tutmaya devam ediyor. Gelişme, ABD-İsrail ilişkilerinde yeni bir gerilim dalgası yaratırken, bölgedeki güç dengelerini de etkileyebilir.
Trump'ın sözleri ve arka planı
Trump'ın bu talebi, Fox News'a verdiği bir röportajda gündeme geldi. Eski başkan, Netanyahu ile yaptığı görüşmelerde İsrail'in bölgedeki varlığının sürdürülebilir olmadığını vurguladığını ifade etti. Trump, 'Onlara dedim ki: Bu topraklar size ait değil. Oradan çekilin. İnsanlar sizi istemiyor' şeklinde konuştu. Bu açıklamalar, özellikle Trump'ın başkanlığı döneminde İsrail'e verdiği güçlü desteğin ardından şaşkınlık yarattı.
İsrail, 1974'teki Ateşkes Anlaşması'ndan bu yana Suriye'nin Golan Tepeleri'ni işgal altında tutuyor. 2023'te Hamas'ın saldırıları sonrası başlatılan operasyonlarla birlikte İsrail, Lübnan'ın güneyinde de tampon bölge oluşturdu. Birleşmiş Milletler ve birçok ülke, bu işgalleri uluslararası hukuka aykırı olarak nitelendiriyor. Trump'ın bu çıkışı, İsrail'in bölgedeki askeri varlığına yönelik artan uluslararası baskının bir yansıması olarak yorumlanıyor.
Bölgesel ve küresel yansımalar
Trump'ın sözleri, ABD'deki başkanlık seçimleri öncesinde özellikle dikkat çekiyor. Eski başkan, İsrail politikalarına yönelik bu eleştirisiyle hem Cumhuriyetçi hem de Demokrat seçmenler nezdinde farklı tepkiler alabilir. Öte yandan, Netanyahu hükümeti bu açıklamalar karşısında sessiz kalmayı tercih ederken, İsrail'deki sağcı koalisyon ortakları sert tepki gösterdi.
Lübnan ve Suriye hükümetleri ise Trump'ın sözlerini memnuniyetle karşılasa da, İsrail'in bu çağrılara uymayacağı yönünde uyarılarda bulundu. Bölgede artan gerilim, Hizbullah ve İran destekli grupların da tepkisine yol açtı. Uzmanlar, Trump'ın bu hamlesinin İsrail ile ABD arasındaki stratejik ittifakta yeni bir sayfa açabileceğini, ancak bunun kısa vadede gerçekleşmesinin zor göründüğünü belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin uzun süredir savunduğu İsrail'in işgal politikalarına yönelik uluslararası baskının arttığına işaret ediyor. Türkiye, özellikle Suriye'nin toprak bütünlüğü ve Lübnan'ın egemenliği konusunda net bir tutum sergiliyor. Trump'ın bu çıkışı, ABD'deki başkanlık seçimleri sonrası olası bir politika değişikliğinin sinyali olarak okunabilir. Ancak Türkiye, bölgedeki çıkarları ve sahadaki fiili durum nedeniyle İsrail'in askeri varlığının sona ermesinin kısa vadede mümkün olmadığını da biliyor.