ABD Başkanı Donald Trump, bu hafta Türkiye'de düzenlenecek NATO zirvesi kapsamında Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ve Suriye'nin fiili lideri Ahmed el-Şara ile ayrı ayrı bir araya gelecek. Üst düzey bir ABD'li yetkilinin pazar günü yaptığı açıklamaya göre, Trump'ın Zelenskiy ile görüşmesinin ana gündem maddesi, Ukrayna savaşının sonlandırılması için yapılacak yeni bir diplomatik girişim olacak. Görüşmeler, NATO'nun 75. yıl dönümü zirvesi vesilesiyle İstanbul'da gerçekleştirilecek.
Zelenskiy ile kritik temas: Barış için son şans mı?
ABD'li yetkili, Trump'ın Ukrayna'ya yönelik askeri ve mali desteğin sürdürülmesi konusunda kararlı olduğunu, ancak savaşın artık bir çıkmaza girdiğini ve müzakere masasının zorunlu hale geldiğini düşündüğünü belirtti. Görüşmede, Rusya'nın işgal altındaki topraklardan çekilmesi, Ukrayna'nın egemenliğinin korunması ve olası bir ateşkes anlaşmasının parametreleri ele alınacak. Zelenskiy daha önce yaptığı açıklamalarda, Rusya ile ancak güçlü bir uluslararası baskı altında müzakere masasına oturabileceğini söylemişti. Trump yönetimi, Avrupa müttefikleriyle birlikte Ukrayna'ya yeni bir yardım paketi hazırlığında olduğu için de görüşme ayrı bir önem taşıyor. Uzmanlara göre, Trump'ın ikinci döneminde Ukrayna politikasını daha pragmatik bir çizgiye taşıması bekleniyor.
Suriye dosyası: Esad sonrası dönem ve bölgesel denge
Trump'ın Suriye'nin yeni fiili lideri Ahmed el-Şara ile yapacağı görüşme ise daha karmaşık bir arka plana sahip. El-Şara, Beşşar Esad rejiminin devrilmesinin ardından ülkenin kuzeyinde etkinliğini artıran bir aktör haline gelmiş durumda. Görüşmede, Suriye'nin gelecekteki siyasi yapısı, terörle mücadele ve ABD'nin bölgedeki askeri varlığı gibi konuların ele alınması bekleniyor. ABD, Suriye'de IŞİD kalıntılarına karşı operasyonlarını sürdürürken, İran ve Rusya'nın bölgedeki etkisini dengelemeye çalışıyor. Trump yönetimi, Esad sonrası dönemde Suriye'nin toprak bütünlüğünün korunması ve azınlık haklarının güvence altına alınması için uluslararası bir çerçeve oluşturulmasını destekliyor. El-Şara ile yapılacak görüşme, bu çerçevenin ilk adımı olarak görülüyor.
NATO zirvesi: İttifakın geleceği ve Türkiye'nin rolü
NATO'nun 75. yıl dönümü zirvesi, ittifakın geleceği açısından kritik bir dönemeç olarak değerlendiriliyor. Zirvede, Ukrayna'ya desteğin sürdürülmesi, savunma harcamalarının artırılması ve yeni tehditlere karşı ortak stratejiler belirlenmesi bekleniyor. Türkiye, hem ABD hem de Rusya ile ilişkilerini dengeleyen bir pozisyonda bulunuyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleşecek zirve, Türkiye'nin ittifak içindeki önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Uzmanlar, Trump'ın Türkiye ziyaretinin, iki ülke arasında son dönemde yaşanan gerginlikleri aşmak için bir fırsat olabileceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin NATO içindeki stratejik konumunu pekiştirmesi açısından önem taşıyor. Zirveye ev sahipliği yapmak, Ankara'nın uluslararası diplomasideki etkinliğini artırırken, Ukrayna savaşının sonlandırılmasına yönelik görüşmelerde arabuluculuk rolü üstlenmesine de zemin hazırlayabilir. Türkiye, Montrö Sözleşmesi kapsamında Karadeniz'deki güvenlik dengelerini korumak isterken, Suriye'deki gelişmeler de sınır güvenliği ve mülteci politikaları açısından doğrudan ilgisini çekiyor. Trump'ın hem Ukrayna hem de Suriye dosyalarında Türkiye'yi muhatap alması, iki ülke arasındaki iş birliğinin derinleşebileceğine işaret ediyor.