Kolombiya'da pazar günü düzenlenen cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ikinci turunda, aşırı sağcı avukat ve iş insanı Abelardo de la Espriella, oyların yüzde 49,7'sini alarak zafer ilan etti. ABD Başkanı Donald Trump'ın açık desteğini alan de la Espriella, solcu rakibi Ivan Cepeda'yı yalnızca yüzde 1'lik bir farkla geride bıraktı. Cepeda, destekçilerine hitaben yaptığı konuşmada, sonuçlara itiraz edeceklerini duyurdu. Seçim süreci boyunca yoğun gerilimlere sahne olan ülkede, bu dar farklı sonuç siyasi kutuplaşmayı daha da derinleştirebilir.
Gelişmenin arka planı
Abelardo de la Espriella, kampanyasında güvenlik vaatleri ve sert göçmenlik karşıtı söylemlerle öne çıktı. Eski bir avukat olan de la Espriella, iş dünyasındaki bağlantılarıyla tanınıyor ve Trump'ın “Önce Amerika” politikalarına benzer bir “Önce Kolombiya” programı benimsiyor. Seçim sürecinde Trump'ın Twitter üzerinden yaptığı destek çağrıları, de la Espriella'nın oylarını artırmada etkili oldu. Rakibi Ivan Cepeda ise uzun yıllardır sol hareketin önde gelen isimlerinden biri olarak biliniyor ve sosyal adalet, toprak reformu gibi konuları gündeme taşıdı. Cepeda, seçimden hemen sonra yaptığı açıklamada, “Bu sonuç Kolombiya halkının iradesini yansıtmıyor. Tüm yasal yollarla mücadele edeceğiz” dedi. Seçim gecesi başkent Bogota'da taraftarlar arasında gergin anlar yaşandı, ancak büyük çaplı olaylar rapor edilmedi.
Bölgesel ve küresel boyut
Kolombiya, Latin Amerika'nın en önemli ABD müttefiklerinden biri olarak bölgesel dengelerde kilit rol oynuyor. De la Espriella'nın zaferi, ABD'nin bölgedeki etkisini pekiştirirken, Venezuela ve Küba gibi sol eğilimli hükümetler tarafından endişeyle karşılandı. Özellikle Venezuela yönetimi, de la Espriella'nın Trump'a yakınlığını “müdahale” olarak nitelendirdi. Öte yandan, Kolombiya'nın eski FARC gerillalarıyla barış süreci ve uyuşturucu kartelleriyle mücadelesi, yeni başkanın politikalarına bağlı olarak şekillenecek. De la Espriella'nın seçim vaatleri arasında barış anlaşmasının yeniden müzakere edilmesi ve güvenlik güçlerinin yetkilerinin artırılması yer alıyor. Bu durum, bölgedeki diğer ülkelerde de yankı bulabilir ve Latin Amerika'da sağ dalganın yükselişine işaret edebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kolombiya'daki seçim sonucu, Türkiye açısından doğrudan bir etki yaratmasa da, Latin Amerika'daki siyasi dalgalanmalar küresel güç dengelerini etkileyebilir. Türkiye, son yıllarda Latin Amerika ülkeleriyle ticari ve diplomatik ilişkilerini geliştirme çabasında. De la Espriella'nın Trump yanlısı politikaları, ABD'nin bölgedeki nüfuzunu artırırken, Türkiye'nin bu ülkelerle ilişkilerini dolaylı olarak etkileyebilir. Ayrıca, Kolombiya'daki siyasi istikrarsızlık, küresel emtia fiyatları ve özellikle kahve, petrol gibi ürünlerin ticaretinde dalgalanmalara yol açabilir. Türkiye'nin Kolombiya ile ticaret hacmi sınırlı olmakla birlikte, genel Latin Amerika pazarındaki gelişmeler yakından izlenmelidir.