Singapurlu devlet yatırım şirketi Temasek, küresel iklim hedeflerine rağmen havacılık ve enerji sektörlerindeki yapısal engeller nedeniyle kısa vadede karbon emisyonlarının artacağını tahmin ediyor. Şirketin Sürdürülebilirlik Direktörü Park Kyung-Ah, Singapur'da düzenlenen bir konferansta yaptığı açıklamada, 2019 yılında belirlenen iklim hedeflerinin ardından küresel koşulların önemli ölçüde değiştiğini vurguladı. Park, 'O dönemde orta vadeli emisyonlarımızın 2030'da zirve yapacağını düşünüyorduk, ancak şimdi bu zirvenin daha yüksek olacağını ve 2030'dan sonra da devam edebileceğini öngörüyoruz' dedi.
Gelişmenin Arka Planı
Temasek, portföyünde bulunan şirketlerin karbon ayak izini azaltmak için 2019 yılında iddialı hedefler belirlemişti. Ancak, özellikle Singapur Havayolları gibi büyük yatırımlara sahip olduğu havacılık sektörü, pandemi sonrası talep patlaması ve sürdürülebilir yakıtların yetersizliği nedeniyle zorlu bir dönemden geçiyor. Benzer şekilde, enerji sektöründe yenilenebilir kaynaklara geçişin yavaş ilerlemesi ve fosil yakıtlara olan bağımlılığın devam etmesi, Temasek'in net sıfır hedeflerini geciktiriyor. Park, 'Havacılık ve enerji, emisyon azaltımının en zor olduğu sektörler. Bu alanlarda teknolojik ilerleme ve politika desteği olmadan kısa vadede büyük düşüşler beklemek gerçekçi değil' ifadelerini kullandı.
Temasek, portföyünde Singapore Power, Sembcorp Industries gibi enerji şirketlerinin yanı sıra Singapur Havayolları, SATS gibi havacılık firmalarını barındırıyor. 2023 yılı itibarıyla şirketin yatırım portföyünün toplam değeri yaklaşık 382 milyar Singapur doları (284 milyar ABD doları) seviyesinde bulunuyor. Şirket, 2030 yılına kadar portföyündeki emisyonları 2010 seviyesine kıyasla mutlak anlamda azaltmayı hedeflerken, bu hedefin revize edilmesi gündemde.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Temasek'in bu açıklaması, Asya-Pasifik bölgesinde iklim değişikliğiyle mücadele konusunda artan endişeleri yansıtıyor. Geleneksel olarak düşük karbonlu politikaları benimsemekte zorlanan bölge, hızlı ekonomik büyüme ve enerji talebiyle karşı karşıya. Singapur gibi gelişmiş bir ekonomi dahi, net sıfır hedefine ulaşmada sektörel engellerle boğuşuyor. Küresel çapta, birçok büyük yatırımcı ve fon yöneticisi, iklim taahhütlerini yerine getirmekte zorlanıyor ve hedeflerini revize etmek durumunda kalıyor. Özellikle havacılık sektörü, karbondan arındırma konusunda en karmaşık sektörlerden biri olarak öne çıkıyor; elektrikli uçak teknolojisinin henüz ticarileşmemesi ve sürdürülebilir havacılık yakıtlarının sınırlı üretimi, Temasek gibi yatırımcıları zorluyor.
Petrol ve doğalgaza bağımlı bölgesel ekonomiler, yeşil dönüşüm için gerekli yatırımları çekmekte güçlük çekerken, Temasek'in durumu diğer Asyalı yatırımcılar için de bir uyarı niteliği taşıyor. Şirket, iklim hedefleri konusunda şeffaflık sağlamak amacıyla yıllık olarak emisyon raporları yayınlıyor ve bu raporlar, yatırımcılar tarafından yakından takip ediliyor. Park Kyung-Ah, 'Uzun vadeli trendleri değiştirmek için çalışıyoruz, ancak kısa vadede zorlukları kabul etmek zorundayız' diyerek, gerçekçi bir yaklaşım sergilediklerini belirtti.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Temasek'in emisyon hedeflerinde karşılaştığı zorluklar, Türkiye gibi enerji yoğun ve havacılık sektörü büyüyen ekonomiler için önemli bir örnek teşkil ediyor. Türkiye, Paris İklim Anlaşması kapsamında 2053 yılına kadar net sıfır emisyon hedefi belirlemiş olsa da, havacılık ve enerji sektörlerindeki yapısal sorunlar benzer engeller yaratabilir. Özellikle Türk Hava Yolları'nın hızlı büyümesi ve fosil yakıtlara bağımlılık, karbon ayak izinin artmasına yol açıyor. Temasek'in deneyimi, Türkiye'nin iklim politikalarını oluştururken sektörel gerçekçiliği göz önünde bulundurması gerektiğini gösteriyor. Ayrıca, uluslararası fonların iklim kriterleri nedeniyle Türkiye'ye yatırım yapma eğilimi, bu tür zorlukların aşılmasına katkı sağlayabilir.
