İsrailli protestocular, 7 Ekim 2023'te Hamas tarafından gerçekleştirilen saldırının bininci gününde Tel Aviv'de bir araya gelerek hükümetin esir takası ve ateşkes görüşmelerindeki tutumunu protesto etti. Binlerce kişinin katıldığı gösteride, savaşın başlamasından bu yana rehin alınan İsraillilerin serbest bırakılması için acil adım atılması çağrısı yapıldı. Göstericiler, Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki hükümeti müzakereleri bloke etmekle ve rehinelerin hayatını tehlikeye atmakla suçladı. Etkinlik, şehir merkezindeki Habima Meydanı'nda düzenlendi ve aralarında rehinelerin ailelerinin de bulunduğu katılımcılar, hükümetin daha fazla zaman kaybetmeden bir anlaşmaya varması gerektiğini vurguladı.
Arka plan: Savaşın bin günlük bilançosu
7 Ekim 2023'te Hamas'ın düzenlediği saldırıda yaklaşık 1.200 İsrailli hayatını kaybetmiş, 250'den fazla kişi rehin alınmıştı. İsrail'in Gazze'ye yönelik askeri operasyonları ise 40 bini aşkın Filistinlinin ölümüne ve bölgenin büyük ölçüde tahrip olmasına yol açtı. Savaşın bininci günü, Taraflar arasında kalıcı bir ateşkes sağlanamazken, esir takası görüşmeleri de defalarca tıkanmış durumda. Göstericiler, Netanyahu hükümetini müzakereleri kasıtlı olarak geciktirmekle ve savaşı kendi siyasi çıkarları için uzatmakla eleştiriyor. Rehinelerin aileleri tarafından kurulan "Bring Them Home Now" (Onları Şimdi Eve Getirin) platformu, hükümetin sorumluluğunu üstlenmesi için uluslararası kamuoyunda da ses getiren eylemler düzenliyor.
Protestoya katılan 62 yaşındaki emekli öğretmen Esther Cohen, "Bin gün geçti ve hala hiçbir ilerleme yok. Hükümet rehineleri unuttu. Biz buradayız, onların sesi olmaya devam edeceğiz" dedi. Bir başka gösterici, 42 yaşındaki avukat Alon Levy ise "Bu hükümet savaşın bitmesini istemiyor çünkü barış olduğunda hesap vermek zorunda kalacak. Ama biz ne pahasına olursa olsun rehinelerimizi geri istiyoruz" ifadelerini kullandı.
Bölgesel ve küresel boyut: Çatışmanın yansımaları
İsrail'deki iç protestolar, savaşın sadece askeri bir çatışma olmadığını, aynı zamanda derin toplumsal kutuplaşmaları da beraberinde getirdiğini gösteriyor. Netanyahu hükümetinin yargı reformu girişimleriyle başlayan kitlesel protestolar, 7 Ekim sonrası yerini ulusal birlik çağrılarına bırakmış olsa da, savaşın uzamasıyla birlikte muhalif sesler yeniden yükselmeye başladı. Gösteriler, uluslararası kamuoyunun da dikkatini çekiyor. Birleşmiş Milletler ve birçok ülke, sivil kayıpların azaltılması ve insani ateşkes sağlanması için çağrı yaparken, İsrail hükümeti askeri hedeflere ulaşana kadar operasyonların süreceğini belirtiyor.
Öte yandan, rehinelerin serbest bırakılmasına yönelik müzakerelerde Mısır, Katar ve ABD'nin arabuluculuğu sürüyor. Ancak taraflar arasındaki temel farklılıklar, özellikle Hamas'ın kalıcı ateşkes talebi ve İsrail'in askeri varlığını sona erdirme konusundaki isteksizliği, anlaşmayı zorlaştırıyor. Protestocular, Netanyahu'yu müzakereleri sabote etmekle suçlarken, hükümet yetkilileri ise Hamas'ın yeni taleplerle masadan kalktığını savunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, 7 Ekim saldırısının ardından başlayan savaşta başından beri ateşkes ve insani yardım çağrıları yaparken, diplomatik girişimlerini de sürdürüyor. Tel Aviv'deki protestolar, İsrail içindeki siyasi kırılganlığı ve savaşın uzamasının yarattığı toplumsal hoşnutsuzluğu gözler önüne seriyor. Türkiye için bu gelişme, bölgesel istikrarsızlığın derinleştiği bir dönemde, İsrail ile ilişkilerin normalleşme sürecini de etkileyebilecek bir faktör. Ayrıca, Filistin meselesinde insani kaygıların arttığı bu süreçte, Türkiye'nin arabuluculuk rolü ve insani yardım politikaları daha da önem kazanıyor. Savaşın bölgeye yayılma riski, Türkiye'nin enerji güvenliği ve sınır güvenliği açısından da yakından takip edilmesi gereken bir konu.
