İngiltere'de 16 yaşındaki Freya Terris, doğuştan sağ eli olmamasına rağmen Associated Board of the Royal Schools of Music (ABRSM) tarafından düzenlenen Grade 8 piyano sınavını geçerek tarihe geçti. Sol eliyle çaldığı parçalarla jüriyi etkileyen Terris'in bu başarısı, sınav kurumunun tek el için özel bir müfredat yayımlamasına yol açtı. ABRSM'nin 135 yıllık tarihinde bir ilk olan bu müfredat, engelli müzisyenler için kapsayıcılık adımı olarak görülüyor.
Gelişmenin arka planı
Terris, 11 yaşında piyano çalmaya başladığında sadece sol elini kullanabiliyordu. Öğretmeni, onun yeteneğini fark ederek normal müfredatı uyarladı. Altı yıl süren yoğun çalışma sonucu Terris, Grade 8 sınavında Beethoven, Chopin ve Debussy'nin eserlerinden oluşan bir repertuvar seslendirdi. Jüri üyeleri, teknik zorlukları aşma biçimini takdirle karşıladı. ABRSM, bu başarının ardından tek el piyano çalanlar için resmi bir sınav yolu oluşturma kararı aldı.
Yayımlanan yeni müfredat, sol veya sağ el kullanımına göre düzenlenmiş parçalar ve teknik çalışmalar içeriyor. ABRSM CEO'su Chris Cobb, "Freya'nın azmi, binlerce engelli müzisyenin önünü açtı. Artık herkesin yeteneğini sergileyebileceği bir sistemimiz var" dedi. İngiltere Eğitim Bakanlığı da bu gelişmeyi memnuniyetle karşıladığını açıkladı.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu hamle, sadece İngiltere'de değil, ABRSM'nin sınavlarının uygulandığı 93 ülkede de yankı uyandırdı. Türkiye dahil birçok ülkede piyano eğitimi ABRSM müfredatına göre şekilleniyor. Müzik eğitimcileri, bu tür kapsayıcı adımların engelli bireylerin sanata katılımını artıracağını belirtiyor. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, küresel çapta yaklaşık 1 milyar engelli bireyden sadece yüzde 5'i düzenli müzik eğitimi alabiliyor. Bu örnek, müzik kurumlarının altyapılarını dönüştürmesi için bir katalizör görevi görebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de ABRSM sınavları yaygın olarak kullanılıyor ve müzik eğitiminde referans alınıyor. Yeni tek el müfredatı, Türkiye'deki engelli müzisyenler için umut verici bir gelişme. Ancak bu tür kapsayıcı uygulamaların hayata geçirilmesi için özel eğitim materyalleri ve öğretmen yetiştirme programları gerekiyor. Milli Eğitim Bakanlığı'nın, özel yetenekli engelli öğrencilere yönelik müzik eğitimi politikalarını bu yenilik ışığında gözden geçirmesi, Türkiye'nin kültürel zenginliğine katkı sağlayabilir.