Suriye Devlet Başkanı Ahmed Eş-Şara, ülkesinin ABD yaptırımlarının kaldırılması ve Türkiye ile Körfez ülkelerinin desteği sayesinde önemli başarılara imza attığını belirtti. Eş-Şara, “Son bir buçuk yıl içinde ülkeyi birleştirme ve doğru yola koyma konusunda büyük bir başarı elde ettik” şeklinde konuştu. Suriye, on yılı aşkın süredir devam eden iç savaşın ardından yeniden yapılanma sürecinde önemli adımlar atarken, uluslararası toplumdan gelen destek mesajları dikkat çekiyor.
Gelişmenin arka planı
Suriye, 2011 yılında başlayan iç savaş nedeniyle büyük yıkım yaşamış, milyonlarca insan yerinden edilmiş ve ülke ekonomisi çökmüştü. Savaşın ardından Beşar Esad rejiminin çökmesiyle birlikte yeni bir siyasi süreç başlamış, Ahmed Eş-Şara liderliğindeki yeni yönetim, ülkeyi toparlamak için kapsamlı bir reform programı başlatmıştı. ABD, Suriye'ye uyguladığı sert yaptırımların bir kısmını kaldırarak ülkedeki geçiş sürecine destek vermeye başlamıştı. Türkiye ise güney komşusuyla ilişkilerini normalleştirme yolunda önemli adımlar atarken, özellikle sınır güvenliği ve yeniden inşa sürecinde iş birliği yapıyor. Körfez ülkeleri, özellikle Suudi Arabistan ve Katar, Suriye’nin yeniden inşası için önemli miktarda mali yardım taahhüdünde bulunmuş durumda.
Bölgesel ve küresel boyut
Suriye’nin toparlanması, sadece ülke için değil, aynı zamanda bölgesel istikrar açısından da kritik öneme sahip. Suriye’deki siyasi istikrar, komşu ülkeler olan Türkiye, Irak, Lübnan ve Ürdün için doğrudan güvenlik etkileri yaratıyor. Aynı zamanda, Suriye üzerinden Avrupa'ya yönelen göç dalgalarının azalması, Avrupa Birliği ülkeleri için de önemli bir gelişme. Bölgede artan Çin ve Rusya etkisine karşı, Batılı ülkelerin Suriye'deki yeni yönetime verdiği destek, jeopolitik dengeleri de etkiliyor. ABD'nin yaptırımları kaldırarak Suriye ile ilişkileri normalleştirmesi, aynı zamanda İran'ın bölgedeki nüfuzuna karşı bir denge unsuru olarak değerlendiriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Suriye'deki istikrara doğrudan taraf olan ülkelerin başında geliyor. Güney sınırında güvenli bir bölge oluşturulması, terör tehditlerinin azaltılması ve Suriyeli sığınmacıların gönüllü geri dönüşü, Türkiye’nin öncelikli hedefleri arasında yer alıyor. Türkiye’nin Körfez ülkeleriyle birlikte Suriye'ye verdiği destek, Ankara'nın bölgedeki etkinliğini artırırken, aynı zamanda ABD ile yeniden şekillenen ilişkilerinde de önemli bir koz olarak kullanılabilecek. Suriye'deki yeniden yapılanma sürecinde Türk şirketlerinin altyapı ve inşaat projelerinde yer alması, Türk ekonomisi için de yeni fırsatlar yaratabilir. Bununla birlikte, Suriye'nin toprak bütünlüğü ve siyasi birliğinin sağlanması, Türkiye'nin PKK/YPG gibi terör örgütlerine karşı yürüttüğü mücadelede de kritik bir faktör olacaktır.