Sudan'ın orta kesiminde yer alan El-Obeid kenti, paramiliter Hızlı Destek Kuvvetleri'nin (RSF) kuşatması altında büyük bir insani krizle karşı karşıya. Birleşmiş Milletler, şehirde su ve gıda kaynaklarının tükenmek üzere olduğunu ve sivillerin aralıksız saldırılar altında hayatını kaybettiğini bildirdi. FRANCE 24 muhabiri Bastien Renoul, kuşatma altındaki kentte yaşayanlarla konuşarak, su altyapısının bombalandığını ve temel ihtiyaçların karşılanamaz hale geldiğini aktardı. El-Obeid, Sudan'ın batısındaki Darfur bölgesine giden lojistik bir merkez konumunda olduğu için stratejik öneme sahip.
Kuşatma ve İnsani Boyut
RSF, Nisan 2023'ten bu yana Sudan ordusuyla savaşırken, ülkenin birçok bölgesinde benzer kuşatmalar uyguluyor. El-Obeid'de yaşayanlar, elektrik ve su şebekesinin büyük ölçüde tahrip olduğunu, hastanelerin yetersiz kaldığını belirtiyor. BM Dünya Gıda Programı, kentte yaklaşık 1,5 milyon kişinin acil yardıma ihtiyacı olduğunu duyurdu. Çatışmalar nedeniyle kente insani yardım ulaştırılamıyor; RSF'nin yardım konvoylarını engellediği iddia ediliyor. Yerel kaynaklar, özellikle çocuklar ve yaşlılar arasında yetersiz beslenme ve hastalıklardan ölümlerin arttığını bildiriyor. Siviller, çatışmanın başlangıcından bu yana hem ordu hem de RSF'nin hedefi haline geldi.
FRANCE 24'e konuşan bir sakin, "Su kuyuları bombalandı, günlerce su bulamıyoruz. Çocuklarımız için içme suyu almak için saatlerce kuyruk bekliyoruz, ancak saldırılar her an başlayabiliyor" dedi. Kentteki marketler boşalmış durumda; temel gıda maddelerinin fiyatları katlanarak arttı. BM İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA), tarafları sivilleri korumaya ve insani yardım koridorlarına izin vermeye çağırdı.
Bölgesel ve Küresel Yansımalar
Sudan'daki iç savaş, bölgesel istikrarsızlığı derinleştiriyor. Çatışmalar, komşu ülkelere kitlesel göçleri tetikledi; Çad, Mısır ve Güney Sudan yüz binlerce mülteciye ev sahipliği yapıyor. Darfur'daki etnik temizlik raporları, uluslararası toplumun harekete geçmesini gerektiren bir durum ortaya koyuyor. Ancak BM Güvenlik Konseyi'ndeki bölünmeler nedeniyle etkili bir müdahale yapılamıyor. ABD ve Avrupa Birliği, taraflara yaptırım uygulamayı tartışırken, Rusya ve Çin'in Sudan'daki çıkarları karar alma sürecini engelliyor. El-Obeid'in düşmesi, RSF'nin stratejik avantaj elde etmesine ve çatışmanın seyrini değiştirmesine yol açabilir.
Bu durum, Afrika Boynuzu ve Sahel bölgesindeki güvenlik dinamiklerini de etkiliyor. Savaşan tarafların dış destekçileri olduğu biliniyor; Birleşik Arap Emirlikleri'nin RSF'ye lojistik destek sağladığı iddiaları, bölgesel güç mücadelesinin bir yansıması. Sudan ordusu ise Mısır ve Suudi Arabistan'dan destek alıyor. Bu vekalet savaşı, sivil halkın daha fazla acı çekmesine neden oluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Sudan'daki çatışma, Türkiye'nin Kızıldeniz ve Afrika Boynuzu'ndaki stratejik çıkarlarını doğrudan etkilemektedir. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'yle rekabet halinde olan Türkiye, Sudan'da askeri üs ve yatırımlara sahiptir. Krizin derinleşmesi, Türkiye'nin bölgedeki ticari ilişkilerini ve insani yardım faaliyetlerini sekteye uğratabilir. Ayrıca, Türkiye'nin ev sahipliği yaptığı müzakerelerde arabuluculuk çabaları başarısız olursa, bu durum Ankara'nın bölgesel nüfuzunu zayıflatabilir. Dolayısıyla Sudan'daki istikrarsızlık, Türkiye'nin dış politikasında dikkatle izlenmesi gereken bir unsurdur.
