ABD Sosyal Güvenlik Kurumu (SSA), 2,7 milyon kişinin hatalı bir şekilde ölü olarak sınıflandırıldığı yönündeki iddiaları resmen reddetti. İddialar, Hükümet Verimliliği Departmanı (DOGE) tarafından 2025 yılının başlarında SSA'ya bir plan dayatıldığı yönündeki haberlerin ardından gündeme gelmişti. SSA sözcüsü yaptığı açıklamada, bu tür bir veri hatasının sistemik olmadığını ve kurumun kayıtlarının güvenilir olduğunu belirtti.
Gelişmenin Arka Planı
İddialar, ilk olarak eski bir SSA çalışanının anonim ihbarıyla ortaya çıktı. İhbar mektubunda, 2025 yılının Ocak ayında DOGE yetkililerinin SSA yönetimine baskı yaparak milyonlarca kişinin ölü kaydının sistemde geriye dönük olarak değiştirilmesini talep ettiği öne sürülüyordu. Planın amacının, sosyal güvenlik ödemelerinde hileli tasarruf sağlamak ve federal bütçe açığını kapatmaya katkıda bulunmak olduğu iddia ediliyor. Ancak SSA, bu iddiaları tamamen asılsız olarak nitelendirdi.
Kurum, veri tabanında 2,7 milyon kişinin ölü olarak işaretlenmesinin teknik bir hatadan kaynaklandığını, bunun DOGE ile ilgisi olmadığını açıkladı. SSA Baş Müfettişi konuyla ilgili soruşturma başlattığını duyurdu. Soruşturma, söz konusu veri hatasının nasıl oluştuğunu ve DOGE'un herhangi bir dahli olup olmadığını araştıracak.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu olay, ABD'de federal kurumların bütçe kesintileri ve verimlilik reformları baskısı altında olduğu bir dönemde meydana geldi. DOGE, Başkan Donald Trump'ın ikinci döneminde federal harcamaları kısmak ve bürokrasiyi azaltmak amacıyla kurulmuş bir birim. Benzer veri manipülasyonu iddiaları daha önce de Medicare ve Medicaid programlarında gündeme gelmiş, ancak kanıtlanamamıştı. Uluslararası alanda ise bu tür iddialar, hükümetlerin sosyal güvenlik sistemlerine olan güveni sarsma potansiyeli taşıyor.
Avrupa'da da benzer tartışmalar yaşanıyor. Özellikle İngiltere ve Almanya'da yapay zeka destekli sistemlerin sosyal yardım dağıtımında kullanılması, hatalı kayıtlara yol açabileceği gerekçesiyle eleştiriliyor. SSA olayı, veri güvenliği ve hesap verebilirlik konularında küresel bir farkındalık yaratabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'nin sosyal güvenlik sistemi de benzer veri yönetimi sorunlarıyla karşı karşıya. SGK'nın kayıt sisteminde geçmişte yaşanan hatalar, emeklilik ve sağlık hizmetlerinde aksaklıklara yol açmıştı. Bu gelişme, Türkiye için bir uyarı niteliği taşıyor: Veri güvenliği ve sistem denetimleri hayati önemde. Ayrıca, ABD'deki bu tartışmalar, hükümet kurumlarının bağımsızlığı ve siyasi baskıdan uzak veri işleme ilkesi konusunda Türkiye'de de daha sıkı tedbirler alınması gerektiğini gösteriyor.
