Somaliland Savunma Bakanı Mohamed Yusuf Ali, ülkesinde İsrail askeri varlığı bulunmadığını ve İsrail'in Somaliland'da bir askeri üs kurmasına yönelik herhangi bir görüşme yapılmadığını açıkladı. Reuters'a konuşan Bakan Ali, iddiaları kesin bir dille reddetti. Bu açıklama, bölgede artan jeopolitik rekabet ve İsrail’in Afrika Boynuzu’ndaki varlığına dair spekülasyonların arttığı bir dönemde geldi.
Gelişmenin Arka Planı
Somaliland, Somali'den 1991 yılında tek taraflı bağımsızlık ilan eden, ancak uluslararası toplum tarafından tanınmayan bir bölgedir. Stratejik konumu nedeniyle özellikle Kızıldeniz ve Aden Körfezi'ne kıyısı olan bölge, son yıllarda küresel güçlerin ilgisini çekmektedir. Birleşik Arap Emirlikleri, daha önce Berbera limanını kullanmak üzere Somaliland ile anlaşmalar imzalamıştı. İsrail’in de benzer bir arayış içinde olduğu yönündeki söylentiler, bölgede dengeleri değiştirebileceği endişesiyle dikkatle takip ediliyordu. Bakan Ali’nin yalanlaması, bu söylentileri şimdilik sonlandırsa da, Somaliland’ın jeopolitik önemi tartışma götürmez.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Afrika Boynuzu, dünya deniz ticaret yollarının kavşak noktasında yer alması ve enerji geçiş güzergahlarına yakınlığı nedeniyle stratejik öneme sahiptir. İsrail, İran’ın bölgedeki etkisini dengelemek ve Kızıldeniz’deki çıkarlarını korumak için askeri varlığını artırma arayışındadır. Etiyopya ile diplomatik ilişkilerini geliştiren İsrail, Sudan ve Eritre gibi ülkelerle de bağlarını güçlendirmektedir. Bu bağlamda Somaliland’daki olası bir üs, İsrail’e Hint Okyanusu’na açılan bir kapı sağlayabilirdi. Ancak Bakan Ali’nin açıklaması, bu senaryonun şu an için gündemde olmadığını gösteriyor. Ayrıca, bölgede artan Çin etkisi ve ABD’nin askeri varlığı, herhangi bir yeni üslenme girişimini diplomatik açıdan hassas kılmaktadır.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Somali’nin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne verdiği destek bağlamında, Somaliland’ın ayrı bir devlet olarak tanınmasına karşı durmaktadır. Bu nedenle, İsrail’in Somaliland’da bir askeri üs kurması, Ankara’nın bölgedeki çıkarlarına ters düşebilirdi. Türkiye’nin Somali’de askeri üssü bulunmakta ve Mogadişu hükümetiyle yakın iş birliği yürütmektedir. Bakan Ali’nin yalanlaması, Türkiye’nin bu politikasını geçici olarak rahatlatmış olsa da, bölgedeki jeopolitik rekabetin süreceği açıktır. Türkiye’nin, Kızıldeniz ve Afrika Boynuzu’ndaki çıkarlarını korumak için diplomasi ve askeri varlığını dengeli bir şekilde sürdürmesi beklenmektedir.
