Güney Koreli teknoloji devi Samsung Electronics, yapay zeka (AI) uygulamalarında kullanılan bellek yongalarına yönelik küresel talebin patlamasıyla ikinci çeyrekte karını bir önceki yıla göre 18 kata kadar artırmayı hedefliyor. Şirket, 5 Temmuz'da açıklayacağı ön mali sonuçlarla birlikte, 2024'ün Nisan-Haziran döneminde yaklaşık 8,2 trilyon won (yaklaşık 6 milyar dolar) işletme karı elde etmeyi bekliyor. Bu rakam, geçen yılın aynı döneminde kaydedilen 450 milyar wonluk kara kıyasla devasa bir sıçramaya işaret ediyor. Samsung'un bu başarısı, özellikle ChatGPT gibi üretken yapay zeka modellerinin eğitilmesi ve çalıştırılması için gerekli olan yüksek bant genişlikli bellek (HBM) ve diğer gelişmiş bellek yongalarına olan talebin hızla artmasından kaynaklanıyor.
Yapay zeka devrimi bellek sektörünü canlandırıyor
Küresel teknoloji piyasalarında yapay zeka yatırımlarının hız kazanması, bellek yongası üreticileri için adeta bir can suyu oldu. Samsung, bu alanda en büyük rakipleri olan SK Hynix ve Micron Technology ile birlikte, yapay zeka sunucularında kullanılan yüksek performanslı bellek ürünlerine olan talepten en fazla faydalanan şirketlerin başında geliyor. Özellikle HBM3E ve HBM4 gibi yeni nesil ürünler, NVIDIA, AMD ve Intel gibi yapay zeka işlemcisi üreticilerinin en kritik bileşenleri arasında yer alıyor. Sektör analistleri, yapay zeka bellek yongaları pazarının 2024 yılında bir önceki yıla göre iki katından fazla büyüyerek 20 milyar doları aşacağını tahmin ediyor. Samsung'un bu pazardaki payını artırmak için 2023'te 10 milyar doların üzerinde yatırım yaptığı ve 2024'te de benzer bir bütçe ayırdığı belirtiliyor.
Samsung'un finansal performansındaki bu çarpıcı iyileşme, şirketin 2023 yılında yaşadığı zorlu dönemin ardından geliyor. Küresel bellek yongası pazarı, 2022'nin sonlarından itibaren talepteki yavaşlama ve arz fazlası nedeniyle ciddi bir daralma yaşamış, Samsung'un karı 2023'ün ilk çeyreğinde 14 yılın en düşük seviyesine gerilemişti. Ancak yapay zeka devrimi, sektördeki dengeleri tamamen değiştirdi. Geleneksel akıllı telefon ve bilgisayar pazarındaki toparlanma henüz sınırlı olsa da, yapay zeka veri merkezleri için bellek talebi o kadar güçlü ki, üreticiler kapasitelerini tamamen bu alana yönlendirmiş durumda.
Küresel teknoloji tedarik zincirinde yeni dönem
Samsung'un bu başarısı, yalnızca Güney Kore ekonomisi için değil, küresel teknoloji tedarik zinciri için de önemli sinyaller taşıyor. Yarı iletken sektörü, dünya genelinde jeopolitik gerilimlerin odağında yer alıyor. ABD ve Çin arasındaki teknoloji savaşı, özellikle çip üretimi konusunda yeni kısıtlamaları beraberinde getirirken, Güney Koreli üreticiler bu süreçte stratejik bir konum kazanıyor. Samsung, ABD'de Texas eyaletinde inşa ettiği yeni çip fabrikasıyla ABD pazarına yakınlaşırken, Çin'deki mevcut tesislerinde de üretime devam ediyor. Bu çift yönlü strateji, şirketin hem ABD'den gelecek yeni yaptırımlara karşı korunmasını hem de Çin pazarındaki varlığını sürdürmesini sağlıyor.
Uzmanlar, yapay zeka odaklı bellek talebinin önümüzdeki birkaç yıl daha artarak devam edeceğini öngörüyor. Ancak arz tarafında da benzer bir büyüme yaşanıyor; Samsung ve rakipleri yeni üretim hatlarına milyarlarca dolar yatırım yapıyor. Bu durum, orta vadede arz talebi aşarsa fiyatların tekrar düşebileceği endişesini de beraberinde getiriyor. Yine de şu an için Samsung, tarihinin en parlak dönemlerinden birini yaşıyor ve yapay zeka dalgasının en büyük kazananlarından biri olarak öne çıkıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, yarı iletken tedarik zincirinde doğrudan büyük bir oyuncu olmasa da, Samsung gibi devlerin performansı küresel teknoloji piyasalarını ve dolayısıyla Türkiye'nin ithalat faturasını etkiliyor. Türkiye'nin akıllı telefon, bilgisayar ve veri merkezi ekipmanı ithalatında bellek yongaları önemli bir kalem. Yapay zeka talebi nedeniyle bellek fiyatlarının yükselmesi, bu ürünlerin Türkiye'deki perakende fiyatlarına da yansıyor. Ayrıca, Türkiye'nin savunma sanayiinde kullanılan yüksek teknolojili bileşenlerin tedarikinde yaşanabilecek darboğazlar, yerli üretim çabalarını olumsuz etkileyebilir. Öte yandan, bu gelişme, Türkiye'nin yapay zeka alanına yatırım yapma ve yerli çip üretimini teşvik etme stratejisinin ne kadar doğru olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.
