Sağlık turizmi, Türkiye'nin en hızlı büyüyen hizmet ihracatı kalemlerinden biri. Ancak sektör uzmanlarına göre kliniklerin önemli bir bölümü, devletin sunduğu teşviklerden tam olarak yararlanamıyor. Sebep çoğu zaman uygunsuzluk değil, sürecin yanlış yönetilmesi.
Reklamdan personel istihdamına, akreditasyondan uluslararası etkinlik katılımına kadar 12 ayrı kalemde sağlanan teşvikler, doğru yönetildiğinde bir kliniğin uluslararası büyüme bütçesinin önemli bir bölümünü karşılayabiliyor. Ne var ki sahadaki tablo her zaman bu kadar parlak değil.
“Sorun uygunluk değil, yönetim”
Klinik yönetimi ve sağlık turizmi teşvik danışmanı Sevgi Gültekin, sık karşılaştığı bir durumu şöyle anlatıyor: “Birçok klinik aslında teşviğe uygun. Ama harcamalarını planlamadan yaptıkları, belgelerini eksik tuttukları ya da başvuru takvimini kaçırdıkları için hak ettikleri desteğin altında kalıyorlar. Bu, masada bırakılan milyonlarca lira demek.”
Gültekin'e göre teşvik, bir muhasebe işlemi değil, baştan kurgulanması gereken bir stratejik yönetim süreci: “Reklam bütçesi, istihdam planı, akreditasyon takvimi — hepsi teşvik mantığıyla birlikte tasarlanırsa geri dönüş maksimuma çıkıyor.”
Rakamlar ne diyor?
Mevcut sistemde genel destek oranı %50, hedef ülkelere yönelik faaliyetlerde ise %70'e kadar çıkıyor. Bazı kalemlerdeki yıllık üst limitler dikkat çekici:
- Reklam, tanıtım ve pazarlama: yıllık 25 milyon TL'ye kadar
- Komplikasyon sigortası: yıllık 8 milyon TL'ye kadar
- Personel istihdamı: yurt dışında aylık 250 bin TL'ye kadar (azami 5 personel)
Bu ölçekteki destekler, özellikle büyüme hedefleyen orta ölçekli klinikler için belirleyici olabiliyor.
Güven ve uzmanlık unsuru
Mevzuatı sık güncellenen bu alanda danışmanın yetkinliği kritik. Gültekin, T.C. Ticaret Bakanlığı İhracat Akademisi'nin Destek Yönetim Sistemi (DYS) Hizmet Destekleri Eğitim Programı Başarı Belgesi'ne sahip; yani teşvik sistemini doğrudan uygulayıcı kurumun eğitim programından öğrenmiş bir isim.
Konuya ilgi duyan klinik sahipleri, sürecin nasıl işlediğini ve kliniklerine özel uygunluk değerlendirmesini Sevgi Gültekin Danışmanlık üzerinden öğrenebiliyor. Hasta yol desteği gibi kalemler için hazırlanan ücretsiz teşvik hesaplama araçları da klinikler tarafından kullanılabiliyor.
