Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik geniş çaplı işgalinin 1603'üncü gününde, Kiev yönetimi Rus ordusunun 2022 yılından bu yana yüzlerce Ukraynalı savaş esirini (PoW) kasıtlı bir politika kapsamında infaz ettiğini belgeledi. Ukrayna İnsan Hakları Ombudsmanı Ofisi tarafından yapılan açıklamada, bu infazların sistematik olduğu ve savaş suçu teşkil ettiği vurgulandı. Açıklamada, savaş esirlerine yönelik bu tür eylemlerin uluslararası insancıl hukukun ağır ihlali olduğu belirtilerek, uluslararası topluma bu konuda harekete geçme çağrısı yapıldı. Kiev, Rus birliklerinin özellikle savaşın ilk aylarında ve yakın zamanda Harkiv bölgesindeki çatışmalarda çok sayıda esiri infaz ettiğini iddia ediyor.
Azak Denizi'nde Ukrayna saldırıları Rus denizciliğini tehdit ediyor
Ukrayna ordusu, Azak Denizi'nde Rus ticaret gemilerine ve askeri hedeflere yönelik artan saldırılarla, bölgedeki Rus denizciliğini neredeyse imkansız hale getirdiğini duyurdu. Ukrayna Savunma Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, deniz insansız hava araçları ve füzeleriyle gerçekleştirilen saldırılar sonucu Rusya'nın Azak Denizi'ndeki limanlarına yönelik ticari nakliyatın yüzde 70 oranında azaldığı belirtildi. Bu durum, Rusya'nın Mariupol ve Berdyansk gibi işgal altındaki limanları kullanarak Ukrayna tahılını yasa dışı şekilde ihraç etme çabalarını da sekteye uğrattı. Uzmanlar, Ukrayna'nın bu stratejisinin Rusya'nın Karadeniz'deki hakimiyetini kırmada önemli bir adım olduğunu ve Kiev'in elini güçlendirdiğini ifade ediyor.
Paris'teki Bastille Günü geçit töreninde Ukrayna'ya destek
Fransa'nın başkenti Paris'te düzenlenen geleneksel Bastille Günü askeri geçit töreninde, Ukrayna askerlerine en yüksek alkışlar yükseldi. Törene bu yıl ilk kez Ukraynalı askeri birlikler de katıldı. Fransız Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, törende yaptığı konuşmada Ukrayna'nın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne olan desteğini yinelerken, Rusya'nın savaş esirlerine yönelik 'vahşi uygulamalarını' kınadı. Macron, 'Ukrayna halkının özgürlük mücadelesi sadece Avrupa'nın değil, tüm insanlığın davasıdır' ifadelerini kullandı. Törende Ukrayna milli marşı çalınırken, Fransız askerleri Ukrayna bayrağı taşıdı. Bu jest, Fransa'nın Ukrayna'ya askeri ve mali desteğinin sembolü olarak yorumlandı.
Esir infazları iddialarının uluslararası yankıları
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği (OHCHR), Ukrayna'daki savaş esirlerine yönelik muamele konusunda daha önce de benzer raporlar yayımlamıştı. OHCHR'nin son raporunda, Rusya'nın işgal altındaki bölgelerde savaş esirlerine işkence yaptığı ve birçoğunun da infaz edildiği belirtilmişti. Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICC) de Ukrayna'daki savaş suçlarına ilişkin soruşturma başlatmış durumda. Ancak Rusya, tüm bu iddiaları reddediyor ve Ukrayna'yı 'yalan haber' üretmekle suçluyor. Ukraynalı yetkililer, infazlara ilişkin görüntü ve tanık ifadelerini uluslararası mahkemelere sunmak üzere topladıklarını açıkladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Karadeniz Tahıl Koridoru Anlaşması'nın yeniden canlandırılması için Ukrayna ve Rusya ile temaslarını sürdürürken, Azak Denizi'ndeki gelişmeler doğrudan Türkiye'nin deniz güvenliğini ve ticari çıkarlarını ilgilendiriyor. Rusya'nın Ukraynalı savaş esirlerine yönelik sistematik infaz iddiaları, uluslararası kamuoyunda Rusya'ya karşı yaptırımların artmasına yol açabilir. Bu durum, Türkiye'nin Montrö Boğazlar Sözleşmesi kapsamındaki dengeli politikasını ve iki ülkeyle de sürdürdüğü ticari ilişkilerini zorlayabilir. Ankara'nın insani hukuku gözeten bir pozisyon alması, hem Batı ile ilişkileri hem de bölgesel barış çabaları açısından kritik öneme sahip.
