Rusya ve Ukrayna arasında devam eden savaşta, iki ülkenin düzenlediği karşılıklı hava saldırılarında en az dokuz sivil hayatını kaybetti. Saldırılar, Ukrayna'nın Batılı müttefiklerinin, Rusya'ya savaşı sonlandırması yönünde baskıyı artırmak amacıyla Paris'te bir araya gelmesine saatler kala gerçekleşti. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna'nın enerji altyapısına yönelik 'yüksek hassasiyetli' saldırılar düzenlediğini açıklarken, Ukrayna tarafı ise Rusya'nın sivil yerleşimleri hedef aldığını bildirdi.
Gelişmenin arka planı
Rus güçleri, Ukrayna'nın Harkiv bölgesinde bir apartman blokuna düzenlediği saldırıda dört kişiyi öldürdü, yedi kişiyi yaraladı. Ukrayna ordusu, karşılık olarak Rusya'nın Belgorod, Kursk ve Voronej bölgelerindeki askeri hedefleri vurduğunu duyurdu. Rusya Acil Durumlar Bakanlığı, Belgorod'da Ukrayna'nın düzenlediği insansız hava aracı saldırısında dokuz kişinin öldüğünü, en az 45 kişinin yaralandığını doğruladı. Bölgede can kaybının artabileceği belirtiliyor.
Çatışmaların bu boyuta ulaşması, tarafların birbirlerinin iç bölgelerini hedef almasıyla savaşın yeni bir evreye girdiğini gösteriyor. Rusya'nın Harkiv'a yönelik saldırıları son haftalarda yoğunlaşırken, Ukrayna da Rus enerji tesislerine ve sınır bölgelerine yönelik saldırılarını artırdı. Savaş dördüncü yılını geride bırakırken, taraflar arasında barış görüşmeleri için henüz somut bir adım atılmış değil.
Bölgesel veya küresel boyut
Ukrayna'nın müttefikleri, Rusya'yı savaşın sonlandırılması için Paris'te bir araya gelirken, saldırılar savaşın bir an önce bitirilmesi gerektiğini bir kez daha gözler önüne serdi. Avrupa Birliği ve NATO yetkilileri, Ukrayna'ya askeri yardımların artarak devam edeceğini açıkladı. Öte yandan, Rusya'nın sivil yerleşimlere yönelik saldırıları uluslararası toplumdan tepki çekiyor. Birleşmiş Milletler, savaşta şu ana kadar 10 binden fazla sivilin hayatını kaybettiğini, milyonlarca kişinin yerinden edildiğini bildiriyor.
Bölgesel veya küresel boyut
Savaşın küresel etkileri, enerji ve gıda fiyatlarındaki artışla kendini hissettirmeye devam ediyor. Ukrayna'nın tahıl ihracatının kesintiye uğraması, özellikle Kuzey Afrika ve Ortadoğu'da gıda krizini derinleştiriyor. ABD ve Avrupa'nın Rusya'ya yönelik yaptırımları sürerken, Çin ve Hindistan gibi ülkelerin Rus enerjisine olan talebi, yaptırımların etkinliğini sınırlıyor. Savaşın sona ermesi için diplomatik çabalar yoğunlaşsa da, tarafların pozisyonlarındaki katılık çözümü geciktiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Rusya ve Ukrayna arasında arabuluculuk rolü üstlenen nadir ülkelerden biri olarak, savaşın başından bu yana barış çabalarını destekliyor. Bu saldırılar, Türkiye'nin Karadeniz'deki güvenlik dengelerini yakından ilgilendiriyor. Ankara, Montrö Boğazlar Sözleşmesi'ni uygulayarak savaşın denizden yayılmasını engellemeye çalışırken, enerji ve gıda krizlerinden doğrudan etkileniyor. Türkiye, Ukrayna'nın toprak bütünlüğünü desteklemekle birlikte, Rusya ile ilişkilerinde pragmatik bir denge politikası izliyor. Bu nedenle, çatışmaların tırmanması Türkiye'nin diplomatik girişimlerini zorlaştırabilir.
