Rusya, Ukrayna'nın başkenti Kiev'e düzenlediği geniş çaplı saldırıda balistik füzeler ve 121 insansız hava aracı (drone) kullandı. Saldırıda en az 11 kişi yaralanırken, kentte patlamalar ve hava savunma sistemlerinin faaliyete geçtiği anlar yaşandı. Ukrayna Hava Kuvvetleri, Rus kuvvetlerinin gece boyunca fırlattığı çok sayıda füzeyi ve dronu etkisiz hale getirdiklerini ancak bazılarının isabet ettiğini açıkladı. Yetkililer, can kaybı yaşanmaması için uyarı sistemlerinin zamanında devreye girdiğini belirtti.
Saldırının arka planı ve savaşın seyri
Çarşamba gecesi başlayan saldırı, Rusya'nın Ukrayna'nın enerji altyapısını hedef alan kış kampanyasının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Son haftalarda Rus kuvvetleri, Ukrayna'nın doğu ve güney cephelerinde baskıyı artırırken, şehir merkezlerine yönelik füze ve drone saldırılarını da yoğunlaştırdı. Kiev Belediye Başkanı Vitaliy Kliçko, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, saldırıda Pechersk ve Darnitsky bölgelerinde hasar meydana geldiğini, yaralıların hastaneye kaldırıldığını duyurdu.
Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı, Rusya'nın son 24 saatte 121 drone ve çeşitli balistik füzeler kullandığını, bunların 73'ünün düşürüldüğünü açıkladı. Ancak bazı mühimmatların Kiev'in merkezindeki sivil binalara isabet ettiği, patlama dalgasının camları kırdığı ve araçlara zarar verdiği bildirildi. Olay yerine intikal eden itfaiye ekipleri, yangınları kontrol altına alırken, arama kurtarma çalışmaları sürüyor.
Saldırının, ABD'nin Ukrayna'ya yeni bir askeri yardım paketini duyurmasının hemen ardından gelmesi dikkat çekti. Analistler, Moskova'nın Batı'nın desteğine rağmen Ukrayna'nın moralini kırmayı ve kritik altyapıyı tahrip etmeyi hedeflediğini belirtiyor. Kış aylarının yaklaşmasıyla birlikte enerji tesislerine yönelik saldırıların artması, Ukrayna'nın elektrik şebekesinde yeni kesintilere yol açabilir.
Bölgesel ve küresel boyut
Rusya'nın Kiev'e yönelik bu son saldırısı, savaşın tırmanma eğilimini sürdürdüğünü gösteriyor. Ukrayna'ya Batı tarafından sağlanan hava savunma sistemleri, Rus füzelerinin ve dronlarının büyük kısmını durdurmayı başarsa da, yoğun saldırılar karşısında zaman zaman aşılma riski bulunuyor. Özellikle balistik füzelerin yüksek hızı, savunma sistemlerinin tepki süresini kısaltıyor.
Birleşmiş Milletler, sivil altyapıya yönelik saldırıların uluslararası hukukun ihlali olduğunu hatırlatırken, NATO ülkeleri Ukrayna'ya daha fazla hava savunma sistemi gönderme sözü verdi. Ancak, ABD Kongresi'ndeki siyasi bölünmeler nedeniyle yeni yardım paketlerinin onay süreci yavaş ilerliyor. Avrupa Birliği ise Ukrayna'ya 2024 yılı için 50 milyar avroluk bir mali destek planı üzerinde çalışıyor.
Rusya'nın Kiev'i hedef almasında, Ukrayna'nın Karadeniz tahıl koridorunu yeniden canlandırma girişimlerinin de etkili olduğu yorumları yapılıyor. Moskova, Ukrayna'nın ihracat limanlarına yönelik saldırılarla ekonomik baskıyı artırmayı hedefliyor. Küresel gıda fiyatları üzerinde endişeler sürerken, Türkiye'nin arabuluculuk çabaları da devam ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Rusya'nın Kiev'e yönelik bu saldırısı, Karadeniz'deki güvenlik dengelerini doğrudan etkiliyor. Türkiye, Montrö Boğazlar Sözleşmesi kapsamında savaş gemilerinin geçişini düzenlerken, tahıl koridoru anlaşmasının yeniden canlandırılması için aktif diplomasi yürütüyor. Kiev'e yönelik saldırılar, Ukrayna'nın liman kentlerine yönelik riski artırarak Türkiye'nin gıda ticareti ve enerji güvenliği üzerinde dolaylı etkiler yaratabilir. Ankara, NATO müttefiki olarak Ukrayna'nın toprak bütünlüğüne desteğini sürdürürken, Rusya ile dengeli ilişkilerini korumaya çalışıyor. Bu çerçevede, Türkiye'nin insani yardım ve diplomatik girişimlerinin devamı bekleniyor.
