Rusya, Ukrayna'nın başkenti Kiev'e düzenlediği yoğun drone ve füze saldırısında en az 12 sivili öldürdü. Saldırı, Avrupa Birliği savunma bakanlarının İrlanda'da bir araya gelerek Ukrayna'nın hava savunma sistemlerindeki kritik açığı ele aldığı bir günde gerçekleşti. Ukrayna ordusu, gece boyunca başkente yönelik onlarca kamikaze drone ve seyir füzesinin fırlatıldığını, hava savunma sistemlerinin çoğunu etkisiz hale getirdiğini ancak bazı füzelerin hedefine ulaştığını duyurdu. Kiev belediye başkanı Vitali Klitschko, saldırıda çok sayıda binanın hasar gördüğünü, bazı semtlerde yangınlar çıktığını ve arama kurtarma çalışmalarının devam ettiğini açıkladı.
Gelişmenin arka planı
Rus ordusu, son haftalarda Ukrayna'nın enerji altyapısını ve büyük şehirlerini hedef alan saldırılarını yoğunlaştırdı. Kiev'e düzenlenen bu son saldırı, savaşın başlangıcından bu yana başkente yapılan en büyük hava saldırılarından biri olarak değerlendiriliyor. Ukrayna Hava Kuvvetleri sözcüsü Yuriy Ihnat, Rusya'nın İran yapımı Şahid drone'ları ile birlikte seyir füzelerini eş zamanlı fırlatarak hava savunma sistemlerini aşmayı hedeflediğini belirtti.
Saldırı, Ukrayna'nın Batılı müttefiklerinden daha fazla hava savunma sistemi talebinde bulunduğu bir dönemde geldi. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, bu saldırının ardından yaptığı açıklamada, “Her bir füze, her bir insansız hava aracı, Ukrayna'nın savunmasız insanlarını hedef alıyor. Bizim gökyüzünü koruyabilecek sistemlere ihtiyacımız var; bu bir lüks değil, hayatta kalma meselesi” dedi. Zelenskiy, Batı'nın hava savunma sistemlerini göndermedeki gecikmesinin bedelini Ukrayna halkının canıyla ödediğini vurguladı.
Avrupa Birliği savunma bakanları, İrlanda'nın başkenti Dublin'de bir araya gelerek Ukrayna'ya askeri desteği masaya yatırdı. Toplantıya ev sahipliği yapan İrlanda Savunma Bakanı Micheál Martin, “Ukrayna'nın savunması sadece Ukrayna için değil, tüm Avrupa'nın güvenliği için kritik önemde. Hava savunma kapasitesini artırmak için üzerimize düşeni yapmalıyız” ifadelerini kullandı. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell ise, Ukrayna'nın biran önce daha fazla Patriot ve benzeri hava savunma sistemi alması gerektiğini, bu konuda üye ülkeler arasında mutabakat sağlanması için çalıştıklarını söyledi.
Bölgesel ve küresel boyut
Rusya'nın Kiev'e yönelik saldırısı, savaşın seyrini değiştirebilecek bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Rus ordusu, cephede ilerlemekte zorlanırken, hava saldırılarıyla Ukrayna'nın savaşma iradesini kırmayı ve halkın moralini bozmayı hedefliyor. Uzmanlar, Rusya'nın bu yeni stratejisinin, Ukrayna'nın Batı'dan aldığı desteği azaltmaya yönelik olduğunu belirtiyor.
Öte yandan, Ukrayna'nın hava savunma sistemleri konusundaki acil ihtiyacı, AB ve NATO ülkelerini yeni arayışlara yöneltti. Almanya'nın, Ukrayna'ya ek olarak mevcut sistemlerini göndermeyi değerlendirdiği, ABD'nin ise Ukrayna için üretimi artırma planları yaptığı bildiriliyor. Ancak bu sistemlerin temini ve eğitimi aylar alabiliyor; bu durum, Ukrayna'nın önümüzdeki kış aylarında enerji altyapısının ve şehirlerinin korunması konusunda ciddi riskler taşıdığı anlamına geliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu saldırı, Karadeniz'e kıyısı bulunan ve Rusya ile Ukrayna arasında arabuluculuk rolü üstlenen Türkiye’yi doğrudan ilgilendiriyor. Türkiye, savaşın başından beri Ukrayna’ya insani yardım sağlarken, Rusya ile de enerji ve savunma alanlarında iş birliğini sürdürüyor. Hava savunma sistemlerinin yetersizliği, Ukrayna’nın savunmasındaki zafiyeti artırırken, Türkiye’nin İstanbul merkezli arabuluculuk çabalarını da etkileyebilir. Ayrıca, Rusya’nın Karadeniz’deki askeri varlığını güçlendirmesi, Türkiye’nin Boğazlar üzerindeki kontrolünü ve bölgesel güvenliğini doğrudan etkileyen bir faktör olarak öne çıkıyor. Türkiye’nin, NATO üyesi olarak hava savunma konusunda iş birliği yapması ve bölgedeki istikrarın sağlanması için arabuluculuk rolünü sürdürmesi bekleniyor.
