Rusya, Ukrayna'nın başkenti Kiev ve çevresine 23 Aralık 2024 sabahı erken saatlerde balistik füzeler ve insansız hava araçlarıyla eş zamanlı saldırılar düzenledi. Ukrayna acil servislerinden yapılan açıklamaya göre, saldırılarda en az 8 sivil hayatını kaybederken, 27'si ağır olmak üzere 45 kişi yaralandı. Bu, Rus güçlerinin son bir hafta içinde Kiev'e yönelik ikinci büyük çaplı saldırısı olarak kayıtlara geçti.
Saldırının boyutu ve hedefleri
Saldırıların ilk dalgası yerel saatle 04.00 sularında başladı. Ukrayna Hava Kuvvetleri, Rusya'nın Saratov bölgesindeki Engels hava üssünden kalkan Tu-95MS bombardıman uçaklarının fırlattığı seyir füzelerine karşı hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini bildirdi. Ancak balistik füzelerin hızı nedeniyle bazı isabetler engellenemedi. Kiev'in merkezi ve batı bölgelerinde patlama sesleri duyulurken, en ağır hasarın Pechersk ve Podil semtlerinde olduğu belirtildi. İlk belirlemelere göre, saldırılarda 13 apartman, 3 okul ve 1 hastane binası hasar gördü. Yetkililer, elektrik şebekesinde de ciddi hasar meydana geldiğini ve şehrin bazı bölgelerinde elektrik kesintilerinin sürdüğünü açıkladı.
Ukrayna Devlet Başkanlığı Ofisi Başkanı Andriy Yermak, saldırının bilhassa sivil altyapıyı hedef aldığını belirterek, Rusya'nın terör yöntemlerine devam ettiğini söyledi. Yermak, uluslararası topluma Kiev'in hava savunmasını güçlendirecek sistemlerin tedarikinin acilen hızlandırılması çağrısında bulundu. Ukrayna Dışişleri Bakanı Andriy Sybiha ise, saldırının Moskova'nın diplomatik çabaları baltalamaya yönelik bir girişim olduğunu ifade etti.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu saldırı, Rusya'nın Ukrayna'nın enerji altyapısına yönelik yoğun hava saldırılarının yanı sıra, Ukrayna'nın özellikle Kiev ve çevresindeki savunma sanayi tesislerini vurma stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. Kremlin, saldırının Ukrayna ordusunun cephedeki ilerleyişini durdurmak ve Kiev yönetiminin karar alma kapasitesini zayıflatmak amacı taşıdığını öne sürerken, uluslararası kamuoyu ve Batılı yetkililer saldırıyı kınadı. ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Matthew Miller, Washington'un Ukrayna'ya güvenlik yardımını artırmayı sürdüreceğini açıkladı. NATO ise, saldırıların müttefik dayanışmasını pekiştirdiğini ve Ukrayna'ya ilave hava savunma sistemlerinin sevkiyatının hızlandırılacağını duyurdu. Öte yandan, Avrupa Birliği, Rusya'ya yönelik yeni yaptırım paketini onaylama hazırlığı yaparken, BM Güvenlik Konseyi konuyu acil olarak ele alacağını bildirdi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kiev'e yönelik bu saldırı, Karadeniz'deki dengeleri ve Türkiye'nin arabuluculuk çabalarını doğrudan etkileyebilecek bir gelişmedir. Türkiye, Montrö Sözleşmesi kapsamında savaş gemilerinin geçişini denetlerken, tahıl koridoru ve esir takası gibi konularda kritik bir rol oynamaktadır. Şiddetin tırmanması, Ankara'nın Rusya ve Ukrayna arasında sürdürdüğü diplomatik dengeyi zorlayabilir. Ayrıca, Karadeniz'deki güvenlik durumunun kötüleşmesi, Türkiye'nin enerji arz güvenliği ve turizm gelirleri açısından risk oluşturmaktadır. Türkiye, bu süreçte hem NATO müttefiki olarak Ukrayna'ya destek verirken hem de Moskova ile diyaloğu kesmeden bir çözüm arayışını sürdürmek durumundadır.